Sept. - okt. 2017, 12e jg. nr.4. Eindredactie: Rob den Boer. E-mail: redactie.bkj@gmail.com.
 
VOORKANT ACTUEEL ACHTERGROND AGENDA UITGELICHT ARCHIEF COLOFON 
voorpagina
artikel
recensies van tentoonstellingen

over kunst en
kunstenaars

actuele exposities
Nederland België
opmerkelijke
kunstberichten
artikelen uit  
vorige nummers

over Het Beeldende Kunstjournaal

 

Uitgelicht
Berichten van musea, andere kunstpodia en uitgeverijen, met aansprekende tentoonstellingen en nieuwe kunstboeken, voor u geselecteerd door de redactie.

Museum Boijmans Van Beuningen: Rembrandt-etsen uit eigen collectie

Museum Boijmans Van Beuningen presenteert van 9 september 2017 tot en met 14 januari 2018 ruim zestig van de mooiste prenten van Rembrandt. Na een recent restauratie- en conserveringsproject is deze bijzondere selectie van landschapsprenten, genrevoorstellingen, (zelf)portretten en religieuze taferelen voor het eerst te bezichtigen. Hoogtepunten zijn onder andere het Landschap met drie boerenhuizen aan een weg, De heilige Hieronymus bij een knotwilg en De drie kruisen, een van zijn meest experimentele werken. De etsen zijn alle afkomstig uit de eigen collectie van het museum en worden voor het eerst als groep gepresenteerd.

Onder de naam Virtuositeit en verbeeldingskracht: Rembrandt-etsen uit eigen collectie toont Museum Boijmans Van Beuningen ruim tachtig objecten, waaronder zo'n zestig van de allermooiste en zeldzaamste prenten van Rembrandt. Daarnaast zijn er enkele herdrukken en kopieën van zijn werk te zien, net als prenten die een inspiratiebron voor hem waren.

 
Rembrandt van Rijn, 'Zelfportret met Saskia', 1636, Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam / Creditline fotograaf: Rik Klein Gotink, Harderwijk.

De Rembrandt-prenten zijn bijzonder vanwege zijn spontane lijnvoering, bijzondere lichtregie en zijn intensieve gebruik van de drogenaald.

Tijdens zijn leven werd Rembrandt vooral door zijn grafische werk, dat breder toegankelijk was dan zijn schilderijen en tekeningen, bekend in heel Europa. Alleen al uit de naam van één van zijn meesterwerken blijkt hoe gewild zijn werk was bij de verzamelaars uit zijn tijd: Honderdguldenprent. Nog voor zijn twintigste maakte Rembrandt voor het eerst een ets. Gedurende zijn verdere leven bouwde hij een groot oeuvre op van ruim driehonderd prenten. Hij wilde zich als graficus kunnen meten met de groten uit het verleden, zoals Lucas van Leyden en Albrecht Dürer.

De Rembrandtgrafiek van Museum Boijmans Van Beuningen telt ruim tweehonderd bladen, met eigenhandige afdrukken van de meester zelf en postume afdrukken uit de zeventiende eeuw, herdrukken uit de achttiende en negentiende eeuw, kopieën en navolgingen. De etsen die nu getoond worden, zijn nog nooit als groep geëxposeerd. Museum Boijmans Van Beuningen beschikt over een uitgebreide collectie werken op papier. Dit Prentenkabinet, met ruim 15.000 tekeningen en 65.000 prenten, behoort tot de absolute wereldtop met werken van kunstenaars als Rembrandt, Leonardo da Vinci, Rubens en Goya. Vanwege de hoge lichtgevoeligheid worden de werken op papier niet in een permanente opstelling getoond, maar in wisselende presentaties die samen een goed beeld geven van de rijkdom van de collectie.

Virtuositeit en verbeeldingskracht: Rembrandt-etsen uit eigen collectie, t/m 14 januari 2018, Museum Boijmans Van Beuningen, Museumpark 18-20, Rotterdam. Website: www.boijmans.nl.

Terug naar boven

 

Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch: Celebrating Ceramics, 100 jaar Ettore Sottsass

Op 14 september is het honderd jaar geleden dat de beroemde Italiaanse architect en ontwerper Ettore Sottsass werd geboren. Als eerbetoon aan een van de grootste ontwerpers van de afgelopen eeuw toont het Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch meer dan 100 stukken keramiek. Op zijn honderdste geboortedag is feestelijke openinstelling van de tentoonstelling Celebrating Ceramics - 100 jaar Ettore Sottsass. Bezoekers worden deze dag getracteerd op gebak in de typische Sottsass-vormen en -kleuren.

Ettore Sottsass (1917 - 2007) bouwde vanaf 1947 een carrière op met interieurvormgeving en industrieel design. Sottsass was daarbij een belangrijk vernieuwer.

 
Ettore Sottsass, schaal en theepotten uit de serie Indian Memory, 1967/1987 (foto: Erik en Petra Hesmerg).

Zijn ontwerpen voor woninginrichting, kantooruitrusting, meubilair en woonaccessoires beïnvloedden sterk de avant-garde vormgeving van de jaren zestig en zeventig. In 1981 was hij medeoprichter van de befaamde Memphisgroep. Naast zijn werk voor Memphis was Sottsass ook actief als vormgever voor Alessi, Artemide en Olivetti.

Sottsass benaderde alle gebruiksvoorwerpen, maar met name die in keramiek, als 'rituele instrumenten voor het alledaagse bestaan'. In zijn ontwerpen grijpt hij regelmatig terug op oervormen met een symbolische lading, zoals bij de theepotten uit de reeks Indian Memory. Gedurende Sottsass' lange carrière is (gebruiks)keramiek een steeds terugkerende fascinatie. Zijn persoonlijke visie op vormgeving weet hij in dit medium het sterkst tot uitdrukking, van zijn eerste vazen halverwege de jaren vijftig tot de laatste schetsen voor objecten vlak voor zijn overlijden.

Ruim een derde van de tentoongestelde objecten komt uit de Italiaanse privéverzameling van Fulvio Ferrari. Hij is dé autoriteit op het gebied van Sottsasskeramiek en schreef het standaardwerk, Ettore Sottsass, Tutta la ceramica (1996). Fulvio Ferrari beheert ook het archief van de galerie 'Il Sestante' te Milaan waar Sottsass zijn (vroege) keramiek exposeerde. Andere bruikleengevers zijn Museum Boijmans Van Beuningen en het Groninger Museum, diverse particulieren en galeries. Het Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch heeft met zo'n 40 stukken de grootste collectie Sottsaskeramiek in Nederland.

Het Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch heeft een lange historie met Ettore Sottsass. In 1984 organiseerde Het Kruithuis, de voorloper van het huidige museum, de eerste Memphistentoonstelling in Nederland. In 1995 ontstond in nauwe samenwerking met Ettore Sottsass de eerste tentoonstelling die exclusief aan zijn keramiek was gewijd. Sindsdien is zijn werk regelmatig in het museum te zien geweest.

Celebrating Ceramics, 100 jaar Ettore Sottsass, t/m 7 januari 2018, Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch, De Mortel 4, 's-Hertogenbosch. Website: www.sm-s.nl.

Terug naar boven

 

Rijkmuseum Twenthe, Enschede: De Aard der Dingen, negen hedendaagse tekenaars

Vanaf 5 november organiseert Rijkmuseum Twenthe een grote groepstentoonstelling met werk van negen hedendaagse tekenaars. De tentoonstelling, getiteld De Aard der Dingen bevat werk van Emmy Bergsma, Aline Eras, Hanneke Francken, Anouk Griffioen, Roos Holleman, Kinke Kooi, Arno Kramer, Hans de Wit en Sigrid van Woudenberg en is te zien t/m 25 maart 2018.

De negen kunstenaars in De Aard der Dingen focussen niet op het grotere geheel, maar laten zich leiden door specifieke motieven die voor hen betekenisvol zijn. Deze motieven worden onderzocht en verkend en er worden nieuwe werelden in ontdekt. Daarbij hebben de deelnemende kunstenaars gemeen dat ze zich allemaal richten op motieven ontleend aan de natuur. Sommigen laten planten en dieren letterlijk terugkomen in hun werk, bij anderen vertaalt de invloed van de natuur zich vooral in het gebruik van organische vormen.

De Aard der Dingen maakt deel uit van een drietal exposities rondom het thema 'schepselen' die in het najaar van 2017 worden georganiseerd in Rijksmuseum Twenthe en Museum TwentseWelle.

 
Sigrid van Woudenberg, 'Shift (Let's go)', 200 x 150 cm, 2017.

De aanleiding voor het 'schepselen'-drieluik is de tentoonstelling over 17de-eeuwse schilder Otto Marseus van Schrieck in Rijksmuseum Twenthe, ook vanaf 5 november.

Marseus schilderde bostaferelen met daarop allerlei dieren en planten, waarbij hij een voorkeur had voor 'geminachte' schepselen als slangen, libellen, vlinders, paddenstoelen, kikkers en padden. Hij legt de nadruk op de afzonderlijke motieven, de schepselen der natuur. Door te observeren en in te zoomen weet hij deze schepselen met wetenschappelijke precisie in beeld te brengen. In Museum TwentseWelle staat de beweging van alle schepselen centraal in Van nul- tot duizendpoot (vanaf 14-okt.). Deze tentoonstelling vertelt over de mechanieken van de natuur; over de botten en spieren van dieren en over hoe ze werken.

De Aard der Dingen, t/m 25 maart 2018, Rijksmuseum Twenthe, Lasondersingel 129-131, Enschede. Website: www.rijksmuseumtwenthe.nl.

Terug naar boven

 

Kunstvereniging Diepenheim: Lisa Reitmeier, installaties; Marcel van Eeden, tekeningen

Vanaf zaterdag 16 september zijn nieuwe tentoonstellingen te zien bij Kunstvereniging Diepenheim en Drawing Centre Diepenheim. In de Kunstvereniging is de eerste solotentoonstelling van Duitse kunstenaar Lisa Reitmeier. Zij onderzoekt het verschijnsel 'verandering' en verandert daarbij de het gebouw aan de Grotestraat tot één grote totaalinstallatie. In het Drawing Centre toont kunstenaar Marcel van Eeden naast zijn eigen werk ook tekeningen van zeven andere kunstenaars.

Tekeningen in het Drawing Centre van Marcel van Eeden. Foto: Rik Klein Gotink.

Kunstvereniging Diepenheim presenteert met trots 'Penumbra' – de eerste solotentoonstelling van de Duitse kunstenaar Lisa Reitmeier. De titel 'Penumbra' is ontleend aan het natuurwetenschappelijk verschijnsel van de halfschaduw – een schemergebied waarbij schaduw en licht tegelijkertijd waarneembaar zijn. Het is een dimensie van transitie die tegelijkertijd een centraal onderwerp is in de artistieke praktijk van Reitmeier. De overgang van levend naar dood materiaal, de wisseling van licht naar donker of een dierbaar object dat zich oplost in vele losse onderdelen. Met een open blik wordt het verschijnsel 'verandering' onderzocht en vertaald naar een eigenzinnige keuze aan materiaal. Latex huiden, tegels, gevonden voorwerpen en doorschemerende substanties maken deel uit van Reitmeiers poëtische sculpturale installaties. De tentoonstelling voegt nieuw en bestaand werk samen tot scènes van een theatraal landschap waarin de bezoeker wordt opgenomen. 'Penumbra' is in zichzelf een ruimte van transitie en maakt van de Kunstvereniging een totaalinstallatie.

Drawing Centre Diepenheim presenteert 'I who make mistakes on the eternal typewriter', een tentoonstelling van Marcel van Eeden. Een bijzonderheid is dat nieuw werk van de kunstenaar wordt gepresenteerd te midden van werken van collega's, die hij zelf geselecteerd heeft. Tekeningen van internationaal vermaarde kunstenaars en jong talent hangen daarin zij aan zij. Uitgangspunt voor Van Eeden's selectie is de verwantschap die hij voelt met bepaalde tekenaars, die net als hij een zekere narrativiteit in hun werk leggen. 'I who make mistakes on the eternal typewriter', een citaat uit een gedicht van beat poet Allen Ginsberg, geeft de ruimte aan uiteenlopende visuele verhalen. Het resultaat is een eclectische verzameling werken en grote diversiteit aan stijlen: van handgeschreven overpeinzingen tot wandvullende beeldverhalen, van een enkele monumentale zwart-witte inkttekening tot een kleurrijk en uitgebreid stripverhaal. Groepstentoonstelling met Marcel van Eeden, Joris Bas Backer, Cedric ter Bals, Marc Bauer, Karl Haendel, Marc Nagtzaam, Maartje Schalkx, Asbjørn Skou.

Lisa Reitmeier, installaties; Marcel van Eeden en keuze uit werk van 7 andere kunstenaars, tekeningen; t/m 26 november 2017, Kunstvereniging Diepenheim, Grotestraat 17, Diepenheim. Website: www.kunstvereniging.nl.

Terug naar boven

 

Museum Oud Amelisweerd, Utrecht: Armando & meesterwerken uit de Qing-dynastie

Sinds 23 september 2017 is in MOA | Museum Oud Amelisweerd de tentoonstelling Made in China - Armando & meesterwerken uit de Qing-dynastie te zien. In een jaar met veel museale aandacht voor China, onderscheidt Made in China zich door de focus op klassieke Chinese schilderkunst, kalligrafie en een zeer diverse selectie exportkunst.

Ook Armando is vertegenwoordigd in de tentoonstelling: zijn werk blijkt verrassend veel overeenkomsten te hebben met Chinese kunst uit de achttiende eeuw.

 
Behang met drakenbootrace, Chinese kamer. Fotograaf: Servaas van Belle.

Met Made in China stelt MOA de geschiedenis centraal van het landhuis waarin het museum gevestigd is. Het prachtig bewaard gebleven en in Nederland unieke achttiende-eeuwse Chinese behang van het huis, wordt in verbinding gebracht met voorbeelden van exportkunst uit dezelfde periode. De tentoonstelling laat fraai gedecoreerd lakwerk, waaiers, textiel, keramiek en zilverwerk zien van de hoogst mogelijke kwaliteit, speciaal voor de westerse elite geproduceerd in Kanton.

In Nederlandse collecties is vooral veel Chinees porselein te zien, gemaakt voor de export. Slechts een handvol schilderijen geeft een beeld van wat Chinese kunstenaars maakten voor hun eigen markt. Made in China toont werken die gemaakt en verzameld zijn door de Chinese elite tijdens de Qing-dynastie, het fin de siècle van de klassieke Chinese cultuur. Niet eerder is in een Nederlands museum op deze manier aandacht gevestigd op achttiende-eeuwse autonome Chinese schilderkunst. Vanuit het Guangdong Museum in China komen achttien topschilderijen van de belangrijkste Chinese meesters naar Utrecht, waaronder hangrolschilderingen van de beroemde Wang Hui (1632-1717) en Jin Nong (1687-1733). De kalligrafieën die op bijna alle Chinese schilderijen prijken, zijn grotendeels vertaald en op bijzondere wijze opgenomen in de tentoonstelling.

Vertrouwd onderdeel van MOA's tentoonstellingen is het werk van Armando, dat altijd in relatie tot de overige stukken wordt getoond. Armando's kijk op het landschap kent veel overeenkomsten met de Chinese traditie. Armando is een van de weinige westerse kunstenaars die naast horizontale ook verticale landschappen maakt, vergelijkbaar met de beeldverhouding van de Chinese hangrolschilderijen. Ook is de nietigheid van de mens, net als bij de Chinese landschapsschilders, een belangrijk thema in zijn werk. Made in China laat twaalf werken van Armando zien, variërend van tekeningen met Oost-Indische inkt tot geschilderde landschappen.

Made in China - Armando & meesterwerken uit de Qing-dynastie, t/m 18 maart 2018, MOA | Museum oud Amelisweerd, Koningslaan 9, Bunnik. Website: www.moa.nl.

Terug naar boven

 

Galerie de Ploegh, Amersfoort: KANT

Onder de titel 'KANT' zal, verdeeld over twee locaties in Amersfoort een tentoonstelling plaatsvinden met een knipoog naar het gedachtegoed van de Duitse filosoof Immanuel Kant (1724-1804). Gastcurator van deze expositie is Gerard de Kleijn, voormalig directeur van Museum Gouda. Uit het ledenbestand van kunstenaarsvereniging De Ploegh heeft De Kleijn een vijftal kunstenaars gekozen dat naar zijn inzicht een verwantschap toont met de manier van denken van Kant.

De expositie gaat over de diverse kanten van de werkelijkheid, met name de BinnenKant en de ZijKant. Kunstenaars Maartje Strik, Marieloes Reek, Peter van den Akker en Ron Jagers storten zich, met als leidraad het citaat van Immanuel Kant: 'Alleen de afdaling in de hel van de zelfkennis bereidt de weg naar de goddelijkheid', op de BinnenKant. In het voormalige klooster Mariënhof, Kleine Haag 2 te Amersfoort, zullen zij elk een kant van het klooster carré van hun werk voorzien.

De vijfde deelnemende kunstenaar, Hannah Blom, neemt de ZijKant voor haar rekening. Onder het motto: 'Ruimte en tijd zijn de constituerende beginselen van alle ervaring; ruimte en tijd maken ervaring eerst mogelijk' bouwt zij een installatie in de expositieruimte van Galerie De Ploegh, Coninckstraat 58 te Amersfoort. Van Ron Jagers zal op dezelfde locatie ook een installatie te zien zijn, in de vorm van een zwarte kamer.

 
Ron Jagers, zonder titel

Conservator Gerard de Kleijn richt in de Mariënhof bovendien een gezamenlijke kamer in, met een werk van alle vijf deelnemende kunstenaars, onder de titel 'ZelfKant'.

De tentoonstelling in Galerie De Ploegh (Coninckstraat 58, Amersfoort) is te bezoeken t/m 25 november 2017. De tentoonstelling in de Mariënhof (Kleine Haag 2, Amersfoort) t/m 10 januari 2018.

KANT, Galerie de Ploegh, Cultuurhuis bij Flint, Coninckstraat 58, Amersfoort. Website: www.deploegh.nl.

Terug naar boven

 

Museum Bredius, Den Haag: Schoonheid misleidt, de enige perpectiefkast in Nederland

Museum Bredius in Den Haag presenteert van 1 december 2017 tot en met 1 april 2018 'Schoonheid misleidt'. Het museum is in het bezit van de enige perspectiefkast in Nederland en zet deze kast centraal in een educatieve tentoonstelling over fascinatie voor het misleiden van het publiek. Dr. Abraham Bredius kocht de kast, een soort kijkdoos geschilderd door een kunstschilder, in de 19e eeuw, maar heeft nooit de behuizing aangepast. De perspectiefkast, waarvan er maar zes bestaan in de wereld, wordt nu getoond in een nieuwe presentatie, zodat de kast weer even verrassend is als in de 17e eeuw bedoeld was. Daarnaast bestaat de tentoonstelling uit een aantal schilderijen en kunstobjecten met als thema 'misleiden'.

Perspectiefkasten zijn een Hollandse uitvinding en dateren uit het midden van de 17e eeuw. Ze toonden op een bijzondere manier hoe goed kunstenaars in perspectief konden schilderen.

 
Toegeschreven aan Samuel van Hoogstraten, 'Perspectiefkast', paneel, 84 x 82 x 42 cm. Fotograaf: Leendert Janssen.

Op vier planken bracht de kunstenaar een schildering aan, die aan elkaar past, zoals in een kijkdoos. Om de voorstelling goed te kunnen zien, moest de aanschouwer door een gat kijken. De kasten waren in de 17e eeuw erg bijzonder; het was 'in' om als kunstenaar de beschouwer te 'foppen'. Op dit moment zijn er nog slechts zes perspectiefkasten bewaard gebleven. Het exemplaar in de National Gallery in Londen en dat in Museum Bredius behoren tot de meest importante in de wereld.

Andere technieken die uitgelicht worden in de tentoonstelling 'Schoonheid misleidt' zijn de anamorfose en de trompe l'oeil techniek. De anamorfose is een techniek waarbij de kunstenaar op een plat vlak een voorstelling schilderde, die vervolgens uitsluitend door middel van een in het centrum geplaatste spiegelende cilinder zichtbaar was. Zeer populair was ook de trompe l'oeil techniek, waarbij veelal marmeren beelden in een nis werden nagebootst op doek. Deze schilderijen werden in de volksmond 'bedriegertjes' genoemd.

Schoonheid misleidt, 1 december 2017 t/m 1 april 2018, Museum Bredius, Lange Vijverberg 14, Den Haag. Website: https://museumbredius.nl.

Terug naar boven

 

Museum Helmond: Mixed zone, over identiteit en subculturen in de kunst

T/m 18 februari 2018 toont Museum Helmond in de Kunsthal aan het Frans Joseph van Thielpark circa 30 bijzondere kunstwerken uit de eigen collectie Moderne en Hedendaagse kunst. In Mixed Zone is niets wat het lijkt.

Mixed zone toont de bezoeker kunst waarin (sub)culturen, gender, alter-ego's, af- en herkomst en identiteit een rol spelen. Bezoekers zien bijvoorbeeld fanatieke aanhangers van Feyenoord, een Jan Smit fan in haar slaapkamer, een carnavalsvierder in een snackbar, een oosterse Moskee in een rococo-omgeving, een transgender in LA, Robbie Williams die grimlacht tussen plassende politie agenten, Mekka meets Helmond én mensen uit diverse culturen die elkaar ontmoeten in de Leonardusbuurt, een Helmondse volkswijk.

 
Paul Smith, 'Robbie Williams - Sing'. Collectie Museum Helmond.

In Mixed Zone zijn zowel recente aankopen als oudere werken uit de collectie te zien: schilderijen, videofilms, fotografie, sculpturen en installaties. Er is kunst te bekijken van onder meer Rammellzee, Robert Combas, Francois Boisrond, Frans Franciscus, Sven Kroner, Wim Delvoye, Martin Parr, Paul Smith, Michael Wolf, Martijn van de Griendt, Justine Kurland , Steven Meisel en Philip-Lorca diCorcia. Speciale gasten zijn de Helmondse kunstenares Tahné Kleijn en het Deens/IJslandse duo Laerke Kersten & Davið Már Gunnarson. Naast kunst is er in de tentoonstellingszaal de film 'The Dust Channel' (2016-2017) te zien van de Israëlische kunstenaar Roee Rosen. Hij was afgelopen zomer dé verrassing van Documenta 14 in Kassel.

Museum Helmond verzamelt sinds 1978 (inter)nationale hedendaagse kunst. Het museumbeleid richt zich onder andere op het verwerven en tonen van actuele kunst van veelal jonge kunstenaars. Zwaartepunt binnen de collectie vormen de kunstuitingen die een visie geven op onze hedendaagse postindustriële samenleving of geïnspireerd zijn door onze populaire beeldcultuur (internet, televisie, reclame, mode, strips, film).

Mixed zone, over identiteit en subculturen in de kunst, t/m 18 februari 2018, Museum Helmond, Kunsthal, Frans Joseph van Thielpark 7, Helmond. Website: www.museumhelmond.nl.

Terug naar boven

 

Zeeuws Museum, Middelburg: Romeinse ku(n)st en Landschappen van Jos de Putter

Romeinse kust | Het land van Nehalennia is te zien van 18 november 2017 t/m 6 mei 2018. Wandel langs de Romeinse kust van noord naar zuid en ontdek hoe de Romeinen en andere bewoners daar zo'n tweeduizend jaar geleden leefden en werkten. Zie hun wapens, kostbaarheden, huisraad en handelswaar. Het kustgebied van Nederland, van Texel tot Zeeland, is voor de Romeinen, met het oog op handelsbelangen en militaire strategie, heel belangrijk geweest. De oorspronkelijke tentoonstelling Romeinse kust is gemaakt door het Rijkmuseum van Oudheden in Leiden in samenwerking met Hazenberg Archeologie en is al op reis geweest naar Castricum (Huis van Hilde) en Scheveningen (Muzee).

Het Zeeuws Museum steekt de tentoonstelling in een nieuw jasje en verlegt de aandacht naar Zeeuwse en Zuid-Hollandse vondsten. Zo was Zeeland voor de Romeinen belangrijk vanwege allec, een zoute vissaus die onmisbaar was bij de maaltijd. Ook is er ruim aandacht voor de Zeeuwse beschermvrouwe van handelaren en zeelieden, Nehalennia. Filmmakers Urbi et Orbi maakten, in opdracht van het Zeeuws Museum, een film over de virtuele reconstructie van Romeins Aardenburg.

 
Altaar voor godin Nehalennia. Collectie en foto: Rijksmuseum van Oudheden.

Zowel de film als de reconstructie zijn in de tentoonstelling te zien. Kom vooral met het hele gezin en laat de kinderen een Romeinse tempel met Kapla bouwen en meedoen aan de speciale kleurwedstrijd.

Landschappen | Jos de Putter start eveneens op 18 november 2017 en is te bezichtigen t/m 6 mei 2018. Documentairemaker Jos de Putter is bekend van Het is een schone dag geweest (1993), de film waarin hij het laatste actieve jaar van zijn ouders op hun boerderij in Axel, Zeeuws-Vlaanderen vastlegde. Sindsdien heeft de Putter enkele installaties gemaakt rondom het thema roots en afscheid; deze zijn nu voor het eerst samen te zien in het Zeeuws Museum. Centraal in de tentoonstelling staat de nieuwe serie Landschappen (2017). Het is een serie van 6 wisselende videoportretten van boeren en landarbeiders die een leven lang met de hand hebben gewerkt. In hun blik ligt verscholen wat we eigenlijk niet onder woorden kunnen brengen. Het is de opslagplaats waarin een leven mét en ván de grond bewaard is gebleven.

De installatie Zeeuwse Klei (2013) uit de collectie van het Zeeuws Museum, is een video-drieluik, ontstaan uit opnames die een jaar lang werden gemaakt van een stukje aardappelveld van 2 bij 2 meter. Een verstild en fascinerend schouwspel van de natuur met als hoogtepunt een nietsvermoedende, passerende fazant. In Passanten (2005) portretteert Jos de Putter lege bushokjes in het desolate Zeeuws-Vlaamse landschap waaronder hij stukjes 'gevonden geluid' en 'verwaaide gesprekjes' monteert.

Jos de Putter (1959) maakte tien internationaal bekroonde, lange documentaires en tientallen televisiedocumentaires. Hij was van 2007 tot 2013 eindredacteur van VPRO Tegenlicht. Momenteel stuurt hij videocorrespondenten over de hele wereld aan voor het maken van webdocumentaires voor het online platform De Correspondent.

Romeinse kust | Het land van Nehalennia, 18 november 2017 t/m 6 mei 2018; Landschappen | Jos de Putter, 18 november 2017 t/m 6 mei 2018, Zeeuws Museum, Abdij (Plein), Middelburg. Website: hwww.zeeuwsmuseum.nl.

Terug naar boven

 

Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden: Verstilde beelden van Johan Tahon

Van 2 december 2017 tot en met 25 november 2018 is in Keramiekmuseum Princessehof het figuratieve werk te zien van de toonaangevende Vlaamse kunstenaar Johan Tahon (1965). Johan Tahon: Monk is een van de tentoonstellingen die de heropening en het honderdjarig bestaan van het museum feestelijk inluiden. Het is Tahons eerste museale solotentoonstelling met keramisch werk. De kunstenaar toont contemplatieve figuren en albarelli (apothekerspotten), aangevuld met kleinsculptuur, atelierschetsen en studiemateriaal.

Johan Tahon was 15 jaar toen hij zijn eerste sculptuur maakte. Hij vond kracht en balans in de beeldhouwkunst. De magie die hij in de werkelijkheid miste, creërde hij binnen de muren van zijn atelier. Hoewel zijn werk uiterst persoonlijk is, hebben zijn beelden een universele helende waarde.

 
Johan Tahon, 'Monk', 2016-2017, geglazuurde keramiek, +/- 160 cm hoog. Foto: G.J. van Rooij.

Tahons monnikachtige figuren drukken een moment van verstilling uit. De figuren zijn in zichzelf gekeerd, het hoofd gebogen, alsof ze gestold zijn in de tijd. De toeschouwer wordt meegenomen in de emotie van het beeld en vangt zo een glimp op van de spirituele zoektocht die centraal staat in het werk van Johan Tahon.

Tahon werkt op een traditionele manier met sculptuur. Hij vindt het belangrijk zijn beelden zelf te boetseren, in stilte en in volle concentratie, in een eigen atelier. In zijn werk kun je verbindingen herkennen met Afrikaanse, Egyptische en Griekse beeldhouwkunst, maar ook met meesters als Michelangelo, Rodin en Lehmbruck. Johan Tahon studeerde beeldhouwkunst aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Gent. Ook in ons land is hij geen onbekende. Hij maakte eerder al een beeld van 14 meter hoog voor het Ministerie van Financiën. Daarnaast is zijn werk opgenomen in belangrijke publieke en private collecties in binnen- en buitenland. Ook het Princessehof heeft twee werken van zijn hand in de collectie.

Johan Tahon, keramiek, 2 december 2017 t/m 25 november 2018, Keramiekmuseum Princessehof, Grote Kerkstraat 11, Leeuwarden. Website: www.princessehof.nl.

Terug naar boven

 

Provinciehuis Noord-Holland, Haarlem: InterTwined – 10 jaar Haarlems Sieraad Collectief

De nieuwe Dreefexpositie 'InterTwined – 10 jaar Haarlems Sieraad Collectief' is van 4 november 2017 tot en met 12 januari 2018 te zien in het provinciehuis in Haarlem. De expositie maakt deel uit van de 32ste editie van de Haarlemse Kunstlijn. Zes leden van het Haarlems Sieraad Collectief (HSC) ontwierpen voor de expositie een uniek sieraad. Elk sieraad heeft een Haarlems of Noord-Hollands tintje. Het provinciehuis: Paviljoen Welgelegen in Haarlem, en Noord-Holland waren inspiratiebron voor de kunstenaars. Het Haarlems Sieraad Collectief is in 2007 opgericht en bestaat uit zeven sieraadvormgevers. Hun individuele werk is wereldwijd bekend en is opgenomen in tal van museumcollecties.

De titel 'InterTwined' (ineengevlochten, verstrengeld), staat oorspronkelijk voor textiele bewerkingen, maar heeft in dit specifieke geval betrekking op de samenwerking die het collectief is aangegaan met voor hen inspirerende gastkunstenaars. Naast sieraden van het HSC zijn er werken te zien van videokunstenaar Kirsten Geisler (keuze Sylvia Blickman), glaskunstenaar Bibi Smit (keuze Brigit Daamen), schilder en beeldhouwer R.W. van de Wint (1942 – 2006, keuze Hilde Foks), pinholefotograaf Bethany de Forest (keuze Jennifer Hoes), beeldhouwer en keramist Anita Manshanden (keuze Floor Max) en glaskunstenaar Josja Caecilia Schepman (keuze Annemiek Steenhuis).

In de reeks 'Dreef Exposities' wordt onder meer aandacht besteed aan het werk van Noord-Hollandse kunstenaars, de Provinciale Atlas van Noord-Holland en werk uit de Kunstcollectie van de provincie Noord-Holland. Bovendien is er jaarlijks een expositie te zien in het kader van de dit jaar gestarte serie 'Provincie op bezoek'. Tijdens het kunstlijnweekend is de expositie te zien in Paviljoen Welgelegen, Dreef 3 te Haarlem: op 4 november van 11 – 17 uur en op 5 november van 12 – 17 uur uur. Hierna is de expositie ook op werkdagen te bezichtigen van 9.00 uur tot 17.00 uur.

InterTwined – 10 jaar Haarlems Sieraad Collectief, 4 november 2017 t/m 12 januari 2018, Paviljoen Welgelegen, Dreef 3, Haarlem. Website: www.noord-holland.nl/InterTwined.

Terug naar boven

 

Etienne Gallery, Oisterwijk: glassculpturen Peter Bremers

In een nieuwe serie sculpturen vertaalt de kunstenaar Peter Bremers zijn persoonlijke kijk in voor hem zo kenmerkende esthetische vormen. Gebruik makend van translucentie, transparantie en optische effecten vormt hij glas en kristal tot 4-dimensionale beelden. Door spelenderwijs gebruik te maken van het begrip 'negatieve ruimte', een holle of open vorm in een beeld, herinnert hij de kijker aan de individuele keuze voor positieve ruimte.

De werken richten zich op de reflectie van de innerlijke ruimte die ontstaat als een sculptuur een buiten- en binnenkant heeft in een transparant medium. De innerlijke ruimte creëert een volume dat verandert door de reflecties in het glas. Door verschillen in materiaaldikte en matte of gepolijste oppervlakten toe te passen, kan deze innerlijke ruimte dominant aanwezig zijn of vluchtig lijken; lichtinval verandert de optische ervaring.

We leven in een tijd waarin de perceptie van alledaags nieuws vooral negatief gekleurd is en in toenemende mate het gevoel van onbehagen en onveiligheid groeit als gevolg van religieuze, politieke en sociale verdeeldheid. Hierdoor kunnen we vergeten onze aandacht te richten op de kansen en resultaten die positieve daden en een positieve levenshouding teweeg brengen.

 
Peter Bremers, 'Sensuous Space' 2017, 59 x 35 x 16 cm.

'Positieve ruimte' is synoniem aan tolerantie, waardering, hoop en mogelijkheden.

De ontwikkeling van Peter Bremers is niet onopgemerkt gebleven. Ook buitenlandse galeries en musea hebben dit op de voet gevolgd. Deze internationale erkenning blijkt onder meer uit museale tentoonstellingen in China, Taiwan en de Verenigde Staten. Wij zien Bremers dan ook als dé internationale vertegenwoordiger van de Nederlandse glaskunst.

Peter Bremers, glassculpturen, t/m 12 november 2017, Etienne Gallery, De Lind 38, Oisterwijk. Website: www.etiennegallery.nl.

Terug naar boven

Inhoud


Virtuositeit en verbeeldingskracht: Rembrandt-etsen uit
eigen collectie,
t/m 14 januari 2018,
Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam

Celebrating Ceramics,
100 jaar Ettore Sottsass,
t/m 7 januari 2018,
Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch

De Aard der Dingen,
t/m 25 maart 2018, Rijksmuseum Twenthe, Enschede

Lisa Reitmeier, installaties;
Marcel van Eeden en keuze uit werk van 7 andere kunstenaars, tekeningen;
t/m 26 november 2017, Kunstvereniging Diepenheim

Made in China -
Armando & meesterwerken uit de Qing-dynastie,
t/m 18 maart 2018,
MOA | Museum oud Amelisweerd, Bunnik

KANT,
Galerie de Ploegh, Amersfoort,
t/m 25 november 2017

en De Mariënhof, Amersfoort,
t/m 10 januari 2018

Schoonheid misleidt,
1 december 2017
t/m 1 april 2018,

Museum Bredius,
Den Haag

Mixed zone,
over identiteit en subculturen in de kunst,
t/m 18 februari 2018, Museum Helmond, Kunsthal

Romeinse kust |
Het land van Nehalennia,
18 november 2017
t/m 6 mei 2018;
Landschappen |
Jos de Putter,
18 november 2017
t/m 6 mei 2018,

Zeeuws Museum, Middelburg

Johan Tahon, keramiek,
2 december 2017
t/m 25 november 2018,
Keramiekmuseum Princessehof,
Leeuwarden

InterTwined – 10 jaar Haarlems Sieraad Collectief,
4 november 2017
t/m 12 januari 2018,
Paviljoen Welgelegen, Haarlem

Peter Bremers, glassculpturen,
t/m 12 november 2017, Etienne Gallery, Oisterwijk