Gebouwen
Deze zomer was er een expositie van Jurjen Ravenshorst, Henk Oelen,
Ardi Brouwer en Baukje de Loos in galerie Werfkade 16 te Hoogezand.
Deze expositie trok mijn aandacht door het thema: Gebouwen.
Door
Wim Adema
Het
thema
Thema-exposities geven de organisator altijd een kans om zelf de kunstenaars
uit te zoeken. In wezen bepaalt hij de inhoud en de opbouw van de tentoonstelling.
Dat is een boeiende, maar ook lastige taak. Eerst is een inventarisatie
van de kunstenaars nodig. Daarna volgt de vraag welke beeldend kunstenaars
samen een afwisselend en boeiend beeld geven van het thema. De organisator
dient dan al een visie te hebben op de expositie. Het inrichten van
de expositie is een ander verhaal. Dan blijkt hoe de kunstwerken zich
tot elkaar verhouden. Vaak komt een kunstenaar ook met niet afgesproken
werk. Flexibiliteit en artistieke visie zijn dan nodig om tot een goede
samenhang te komen. Soms lukt het om kunstwerken samen een extra dimensie
te geven, waardoor een thema extra glans krijgt.
De galeriehouder
Wim Koeneman, galeriehouder van galerie Werfkade 16, heeft op dit gebied
zijn sporen reeds verdiend. Verleden jaar organiseerde hij een eerste
Grafiekmanifestatie in Noord-Nederland. Hij heeft ook veel interesse
in Gebouwen. Zijn werk voor het behoud van een oude scheepswerf in Sappemeer
is daarvan een goed voorbeeld. De expositie Gebouwen toonde een boeiende
opzet. Er was een grote verscheidenheid aan kunstenaars en technieken
te zien. Het ruimtelijke werk kwam goed tot zijn recht in een grote
zaal, die het karakter heeft behouden van een oude zeilmakerij. Een
ruimte die voor driedimensionaal werk gemaakt lijkt te zijn.
Variaties op een thema
Henk Oelen toont een groot aantal objecten. Voor zijn beelden gebruikt
hij vaak in veelvoud de basisvorm van een driedimensionaal gevormd papieren
huisje. Met onder meer glasplaten wil hij dit materiaal een nieuwe dimensie
geven. Tussen glasplaten moet bijvoorbeeld een reeks van deze huisjes
een stroom verbeelden. Schetsen tonen zijn zoektocht om het basismateriaal
(huisvorm) een nieuwe vorm te geven. Naar mijn mening is het veelvuldige
gebruik van dit basismateriaal een hindernis voor zijn uiteindelijke
beeld. De huisjes blijven hun vorm behouden en assimileren niet tot
een nieuw beeld. In één object ontstaat echter op de grond
een nieuw verhaal. De basisvorm van het huis wordt geïntegreerd
met ander materiaal en verliest hierdoor zijn 'autonome' karakter. Het
loslaten van deze basisvorm geeft naar mijn mening een verrassend perspectief.
Toscaanse
impressies
In dezelfde
ruimte hangen aan een muur een vijftal wandobjecten van Jurjen Ravenhorst.
(winnaar Nederlandse grafiekprijs 1990). De gebouwen zijn als vorm 'uitgesneden'
en met acrylverf beschilderd. Men kijkt naar een tweedimensionaal object.
Ramen, poorten en deuren zijn ruimtelijk aanwezig. Door een grote variatie
aan grootte, perspectief en kleurstelling ontstaat een Italiaans tafereel.
De huizen zijn 'aanwezig'. In de Vijf poorten is de zijkant van het
gebouw eendimensionaal weergegeven, waardoor het een geheel vormt met
de voorzijde van het gebouw, waarin vijf poorten uitnodigen om binnen
te gaan. Warme kleuren rood, blauw (dak) en zwart zorgen voor een Toscaanse
impressie. De zachte kleurovergangen verzachten de dominantie van het
gebouw. In de andere expositiezaal komen zijn thema's terug in zijn
acrylschilderijen en steendrukken. Een landschap met een ijle toren,
wind, zand, storm, licht- en donkerblauw en zwart completeert zijn wereld
van Italiaanse renaissancedromen. De op de tafel staande kleine objecten
lijken verloren in het 'landschap'. Tegen de muur of komend uit de muur
komen zij waarschijnlijk beter tot rust. De litho's van Jurjen Ravenhorst
bevestigen zijn grafische vakmanschap.
Geheimzinnigheid van licht en donker
Ardi Brouwer (partner van Jurjen) heeft in haar grafiek en pastels een
sterke verwantschap met hem. Men kan zien dat zij dezelfde reis gemaakt
hebben. Ook bij haar zijn monumentale vormen aanwezig. Landschap en
architectuur staan bij haar centraal. Haar werk kenmerkt zich door sterke
licht/donkercontrasten. Zij neemt hoge standpunten in. Haar litho's
tonen van veraf een aquarelkarakter. Dichtbij komt het karakter van
de steendruk te voorschijn. Mooie kleuren, een speelse lijn en fijne
korrelstructuur bepalen de sfeer. In de Omval (pastel) valt het licht/donker
op in de vorm van de gebouwen. Schaduw en helder licht bepalen mede
de opzet van de compositie. Thionville kenmerkt zich door een dominant
perspectief van een weg en omringende stad. Grijstoonvarianten in houtskool
versterken dit beeld. Ardi Brouwer toont een eigenzinnige en boeiende
visie in pastel, houtskool en steendruk.
Herinneringen
aan Rembrandt
Baukje de
Loos heeft een intieme wereld, waarin gebouwen en architectuur een eigen
plaats hebben. In het Prentenkabinet wordt men geconfronteerd met vage
mensfiguren in resten van gebouwen. Zij speelt met licht en donker,
wat doet denken aan het karakter van de prenten van Rembrandt. Dat is
een ervaring die men direct krijgt bij het kijken naar dit fijnzinnige
werk. De expositie Gebouwen geeft een duidelijke visie. Er is gekozen
voor een diverse benadering van het thema, waarbij het werk van Jurjen
Ravenhorst en Ardi Brouwer een goed tegenwicht vormt met het ruimtelijke
werk van Henk Oelen en de fijnzinnigheid van Baukje de Loos. Het is
boeiend dat zoveel aspecten als vorm, lijn, kleur, licht en donker,
compositie, perspectief en het twee- en driedimensionale in één
expositie de aandacht kunnen vragen. Dat maakte van de expositie 'Gebouwen'
een visueel avontuur.
Info: Galerie Werfkade 16a, Hoogezand, tel.: 0598-399999.
Wim
Adema is beeldend kunstenaar en fotograaf en publiceert regelmatig artikelen
over beeldende kunst in diverse media. Klik hier
om zijn CV te bekijken.
