Hello process

De Groningse galerie Sign geeft reeds jarenlang jonge kunstenaars de gelegenheid om hun nieuwste werk te tonen. Het werkterrein van Sign is zeer breed. Men kan gerust stellen dat zij een stimulerende factor zijn voor de nieuwste ontwikkelingen binnen de nieuwe media. In het programma 'Hello process' waren de Fransman Aymeric Mansoux en Marloes de Valk uitgenodigd als gastheer en gastvrouw.

Door Wim Adema

Het programma van Sign lijkt inhoudelijk verwant met het Dutch Electronic Art Festival of het werk van V2 in Rotterdam. Als galerie biedt Sign echter een uniek researchpodium aan studenten en jonge kunstenaars. Men krijgt gelegenheid eigen experimenten te ontplooien en discussie met het publiek aan te gaan. Onontbeerlijk als ervaring in een fase van opleiding en groei als kunstenaar.

'Hello process'

Met een aantal lezingen (op verschillende data), een openlab en een eindpresentatie stond de generatieve kunst centraal, waarmee de mogelijkheden werden bekeken voor toepassingen in de digitale kunst en geluidskunst. Generatieve technieken zijn een methode voor het maken van digitale kunst. De term zegt het reeds: belangrijk is hoe het werk is gemaakt. Het houdt geen rekening met het waarom. De inhoud kan te maken hebben met Chaos-theorie, eindige toestand van automaten, willekeurigheid, entropie en non-lineaire systemen. Generatieve technieken bieden ruimte van extra vrijheid aan de creatieve processen van een kunstenaar.

Generatieve strategieën en algoritmisch onderzoek brengen de ontwerper digitale chemie, waardoor hij/zij nieuwe artistieke processen kan ontwerpen en ontwikkelen. In een workshop van 3 dagen (5, 6 en 7 maart 2008) konden de deelnemers bijvoorbeeld kennismaken met de software Pure Data, het dataflow programmeren en Digitale Signal processing. Het doel van deze workshop was vooral kennismaking.

Open Lab

In een programma van 6 middagsessies kreeg men gelegenheid om met allerlei open software voor kunstenaars en ontwerpers kennis te maken. Hiertoe waren 6 computers beschikbaar. Op deze manier wilde men een 'community' laten ontstaan van kunstenaars, vormgevers en programmeurs die werken met of interesse hebben in open source software.

Openlab Groningen is het derde Europese Openlab. Het startte drie jaar geleden in Londen en werd hierna voortgezet in Glasgow. De labs organiseerden performances, exposities en ontmoetingen. Het geheel groeide uit tot een collectief voor kunstenaars en geïnteresseerden.

Meer informatie vindt u op: http://metabiosis.goto10.org, www.pawfal.org/openlab, http://goto10.org en www.openlabglasgow.org

In Rand () we trust!

Op 13 maart j.l. waren o.a. Florian Cramer, Arie Altena, Adger Stokvisch, Aymeric Mansoux en Marloes de Valk te gast. In lezingen stelden zij aard en doel van de generatieve kunst aan de kaak. Is het een kunstvorm of slechts een techniek? Kunnen generatieve processen een conceptuele basis vormen voor software kunst? Is de term toe te passen op screensavers, alife, fractal art, code art en poëzie?

Florian Cramer stelde o.a. dat zelfs systemen waaruit zogenaamd alle intenties verwijderd zijn, toch door hun programmering een intentie blijven bezitten, vooral in de context waar zij geplaatst zijn. Hij toonde dat bijvoorbeeld aan met de toevalsoperaties van John Cage en de net.art generatoren van Cornelia Sollfranks. Cage als een klassiek voorbeeld t.o. Sollfranks als hedendaags kunstenaar. Programmering t.o. het toeval, het onbedoelde.

Dave Griffiths liet met livecoding zien dat het een kunst van programmeren voor het publiek is. In een lectureperformance werden 3 livecoding systemen getoond, die werden ontworpen voor een meer speelse interactie tijdens een live performance. Het betrof een livecoding die niet gebaseerd was op tekst. Via een gamepad en het lenen van metaforen uit computerspelletjes werden speelse ongelukken bewerkstelligd door het opbouwen van 'emergent' gedrag. Met een 3-tal games illustreerde hij zijn ideeën. Griffiths werkt al jaren met programma's om geluid, beeld en animaties te maken in verschillende programmeertalen. Hij werkt aan film-effect software en computerspellen. Hij maakt deel uit van het Open Lab collectief (Londen).

In de presentatie van Arie Altena werd een subjectief overzicht gegeven van de generatieve kunst. Voorbeelden uit de muziek, literatuur, mediakunst en de beeldende kunsten werden geïllustreerd met werk van o.a. John Cage, John Zorn, Karl Sims en Tom Ray. Altena schrijft over kunst en nieuwe media en is o.a. editor/onderzoeker bij het V2_Archief te Rotterdam, alsmede curator van het Sonic Acts festival in Amsterdam.

Over Algoritmische kunst hield Adger Stokvisch een lezing. Hij gaf een overzicht van de computermogelijkheden en ging nader in op de betekenis van de technieken voor de kunstpraktijk, zoals in de openbare ruimte en samenwerking met de high-tech sector. Wat is de toekomst van algoritmische kunst en interactieve media?

Generatieve kunst is stevig gefundeerd in de filosofie van de proces-gebaseerde wetenschappen. Deze legt de basis voor autonoom functionerende dynamische (interactieve) kunstwerken. In zijn eigen werk richt Stokvisch zich op computertechnologie en computercodering als medium. Hij zoekt naar artistieke mogelijkheden binnen deze media. Interactie design, mathematisch modelleren, interactieve computervisualisaties kunnen enkele van zijn trefwoorden zijn.

Gastheer en gastvrouw tijdens 'Hello process' waren Aymeric Mansoux en Marloes de Valk. Aymeric Mansoux nam deel aan artistieke experimenten gebaseerd op Internet en het ontstaan van netwerken. Hij beschouwt elke vorm van data als nieuwe klei die gebruikt kan worden om software art te ontwikkelen. Hij is o.a. editor van Floss+Art boek dat midden 2008 zal verschijnen en www.digitalartistshandbook.org dat begin 2008 van start ging.

Marloes de Valk is digitaal kunstenaar en maakt in de UK deel uit van GOTO10, een collectief van kunstenaars en programmeurs mbt digitale kunst en Free/Libre Open Software. Zij studeerde Beeld en Geluid aan het Koninklijk Conservatorium te Den Haag. Haar specialisatie is abstracte compositionele computerspellen en het crashen van computers. Zij houdt audiovisuele performances en maakt installaties. Met Aymeric Mansoux werkt zij nauw samen op het gebied van genetwerkte ecosystemen.

Zonder twijfel geeft het programma van 'Hello Process' een goed beeld van ontwikkelingen binnen de generatieve kunst en haar bijdrage aan de digitale kunst. Tactieken van generatieve kunst, livecoding systemen, toepassingen in muziek, literatuur, mediakunst en beeldende kunsten, alsmede algoritmische kunst lieten de toepassingen zien voor digitale kunst en geluidskunst. De ontwikkelingen binnen de nieuwe media lijken zeer snel te gaan. Het is een goede zaak dat galerie Sign een platform biedt voor communicatie tussen kunstenaars en publiek. Alleen op die manier kan de ontwerper/kunstenaar/programmeur de ontwikkelingen toetsen binnen het circuit van de digitale kunst.

Het is zeer belangrijk dat men haar research en methodieken kan definiëren. Op die manier zijn de ontwikkelingen duidelijker te begrijpen en te volgen. Wanneer men deze media een plaats wil geven binnen de beeldende kunsten, dan is een platform als galerie Sign onontbeerlijk. Op die manier kan zich de toekomst van de beeldende kunst mede ontwikkelen. In hun experimenten zijn de nieuwe vormen van bestaan, beleving en beeldende vormgeving reeds aanwezig. Een verbindingslijn met deze ontwikkelingen is daarom voor de beeldende kunsten zeer belangrijk!

Hello process, toepassing van generatieve technieken in digitale kunst en geluidskunst, was te zien in Galerie Sign, Groningen, 3 maart t/m 3 april 2008. Website: www.sign2.nl

Bronmateriaal: Galerie Sign, Groningen.

Wim Adema is beeldend kunstenaar en fotograaf en publiceert regelmatig artikelen over beeldende kunst in diverse media. Klik hier om zijn CV te bekijken.