Juni - augustus 2018, 13e jg. nr.3. Eindredactie: Rob den Boer. E-mail: redactie.bkj@gmail.com.
 
VOORKANT ACTUEEL ACHTERGROND AGENDA UITGELICHT ARCHIEF COLOFON 
voorpagina
artikel
recensies van tentoonstellingen

over kunst en
kunstenaars

actuele exposities
Nederland België
opmerkelijke
kunstberichten
artikelen uit  
vorige nummers

over Het Beeldende Kunstjournaal

 

Uitgelicht
Berichten van musea, andere kunstpodia en uitgeverijen, met aansprekende tentoonstellingen en nieuwe kunstboeken, voor u geselecteerd door de redactie.

Cobra Museum Amstelveen: Rusteloze Materie

Het onderwerp van de tentoonstelling Rusteloze Materie is verbonden met een van de meest relevante debatten van vandaag over de toekomst van onze wereld: wat is de invloed van de voortschrijdende technologie op ons mens-zijn? Komt de horizon van ons antropocentrische wereldbeeld in zicht? Deze vragen roepen denkers, wetenschappers en kunstenaars op om alternatieve scenario's te onderzoeken voor onze relatie tot materie en objecten, en daarbij verder te kijken dan enkel de menselijke aanwezigheid op aarde. De vragen die kunstenaars stellen: Heeft een steen gevoel? Hebben takken een binnenwereld? Kan verf denken?

In de tentoonstelling Rusteloze materie wordt een prominente plaats ingenomen door de installatie 'Caverna dell'antimateria' (Grot van de Anti-Materie) van Pinot-Gallizio, een monumentale, betreedbare experimentele schilderinstallatie die de kunstenaar in 1959 maakte, en nu voor het eerst in Nederland te zien is. Samen met kunstenaarscollega's en kinderen beschilderde Pinot-Gallizio in een door hem ontwikkeld 'industrieel' productieproces 145 meter strekkend canvas.

 
Jean Dubuffet, 'Chairs feuilletées', 1954, mixed media op masonite (isorel) 65 x 54 cm Coll. © ADAGP / Fondation Dubuffet, Paris, 2018.

Hiermee construeerde hij een grotachtige ruimte. 'De Grot van de Anti-Materie' fungeerde als decor voor verschillende sociale activiteiten en performances, en is te beschouwen als een commentaar op de oorsprong van creativiteit en op de commerciële krachten in de kunstwereld.

Door het werk van CoBrA-kunstenaars en hun tijdgenoten, voor wie 'materie' een cruciaal onderwerp was, te gebruiken als een lens om naar het heden te kijken en vice versa, willen we leren over de veranderde rol van materie. Voor kunstenaars heeft het onderwerp materialisme een creatieve én politieke betekenis: het stelt hen in staat iets te zeggen over de wereld om hen heen en de relatie tussen de mens en zijn omgeving. Werken met, en gedreven door, materie biedt tegelijkertijd onverwachte artistieke mogelijkheden voor kunstenaars.

Rusteloze materie toont recente projecten van hedendaagse kunstenaars Pauline Curnier-Jardin (Frankrijk), Egill Sæbjörnsson (IJsland), Wong Ping (Hong Kong), Thierry Oussou (Benin), Nina Canell (Zweden) en Shana Moulton (Verenigde Staten) in dialoog met moderne meesterwerken van CoBrA-kunstenaars en hun naoorlogse Europese avant-garde collega's Giuseppe Pinot-Gallizio (Italië), Jean Dubuffet (Frankrijk) en Antoni Tàpies (Spanje), die cruciaal waren halverwege vorige eeuw de ontwikkeling van het materialisme in de moderne kunst. De werken van deze kunstenaars worden over het algemeen gekenmerkt door toepassing van andere materialen dan enkel verf op doek. En om Jean Dubuffet te parafraseren: kunstwerken worden geboren uit materialen die de stem van de kunstenaar spreken, maar het gereedschap en de materialen hebben zélf ook een stem in het artistieke proces. Er is werk van CoBrA-kunstenaars Karel Appel, Constant en Asger Jorn (Denemarken) en aan CoBrA gelieerde kunstenaars als Bram Bogart en Jaap Wagemaker.

Rusteloze Materie, t/m 23 september 2018, Cobra Museum Amstelveen, Sandbergplein 1, Amstelveen. Website: www.cobra-museum.nl.

Terug naar boven

 

Het Noordbrabants Museum, Den Bosch: Manish Nai: Capturing Time

'Manish Nai: Capturing Time' is de eerste museale solotentoonstelling van Manish Nai (Gujarat, 1980) in Nederland, nadat zijn exposities in eigen land, Frankrijk en Zwitserland al veel aandacht kregen.

Van 28 juli tot en met 4 november 2018 worden in 's-Hertogenbosch twaalf van Nai's werken getoond. Absolute blikvanger is een monumentale installatie gemaakt van 400 levensgrote houten klossen, omwikkeld met bont gekleurde lompen.

"Het is alsof je Mumbai ruikt, het is een heel fysiek kunstwerk," aldus de samensteller van de tentoonstelling, Hans November.

 
Manish Nai, 'Untitled' , 2017, gebruikte kleding en hout, Foto Installatie Fondation Fernet-Branca, Saint-Louis, Frankrijk.

Manish Nai is één van de weinige contemporaine kunstenaars in India die consequent abstract werkt. De westerse invloed van het minimalisme en het arte povera zijn duidelijk te zien in zijn werk. Tegelijkertijd blijft ook zijn Indiase afkomst herkenbaar. Voor zijn ruimtelijke werken gebruikt de kunstenaar eenvoudige en geleefde materialen zoals jute, krantenpapier, canvas, karton en het kleurrijke textiel van sari's. Dit bekrast, verkreukelt, perst en plooit hij tot twee- en driedimensionale geometrische vormen. Nai wil daarmee de geschiedenis van het materiaal 'vangen' en vastleggen. Het maakproces is arbeidsintensief. De abstracte vormen komen tot stand vanuit een uitvoerig ambachtelijk productieproces. Naast ruimtelijk werk worden in de tentoonstelling ook foto's getoond. De werken tonen grote reclameborden die na de financiële crisis in ongebruik raakten en zo hun functie verloren. Nai is gefascineerd door deze grote abstracte vlakken, die overal opduiken in het straatbeeld van Mumbai.

De in Mumbai wonende Manish Nai werd geboren in een dorp in de streek Gujarat in het westen van India. Zijn familie behoort tot de kappersgemeenschap. De plukjes haar die bij zijn grootvader op de grond rondom de kappersstoel vielen, inspireerden Nai tot het hergebruik van materialen in zijn kunst. Vastbesloten de omstandigheden van zijn gezin te verbeteren zette Nai's vader verschillende ondernemingen op in de handel in jute, confectiekleding en verpakkingsmaterialen. Na school hielp Nai zijn moeder dagelijks met verstel- en inpakwerk. Deze jeugdervaringen waren bepalend voor de latere vorm- en materiaalkeuze van de kunstenaar. Op de L.S. Raheja School of Art ontstond Nai's affiniteit met abstracte kunst.

Bij de tentoonstelling verschijnt een rijk geïllustreerde catalogus met de titel Manish Nai: Capturing Time. Uitgever WBOOKS, circa 80 pagina's, Nederlands en Engels, € 19,95.

Manish Nai: Capturing Time, 28 juli t/m 4 november 2018, Het Noordbrabants Museum, Verwersstraat 41,'s-Hertogenbosch. Website: www.hnbm.nl.

Terug naar boven

 

Alexej von Jawlensky, expressionisme en devotie

"Mijn kunst is meditatie en gebed in kleur," is een citaat van Alexej von Jawlensky. Ver voordat in de Westerse wereld spirituele en esoterische stromingen als new age en mindfulness populair worden, combineerde Alexej von Jawlensky (1864-1941) met een open levenshouding het beste uit verschillende religieuze stromingen.

De van oorsprong Russische kunstenaar ontwikkelde zich in München tot één van de belangrijkste Duitse expressionisten en stond samen met Wassily Kandinsky aan de wieg van de kunstenaarsgroep Der Blaue Reiter.

Gemeentemuseum Den Haag presenteert Jawlensky's rijke oeuvre van landschappen, stillevens en portretten in een groot overzicht, waarbij de nadruk ligt op de invloed van zijn spirituele beleving. In samenwerking met zijn nog in leven zijnde kleindochters wordt voor het eerst ook uitgebreid aandacht besteed aan zijn liefde voor de muziek en de inspiratie die hij daarin vond.

 
Alexej von Jawlensky, 'Vrouwenkop', 1911, Olieverf op karton, 55,2 x 51,3 cm, Gemeentemuseum Den Haag.

Na zijn afstuderen aan de kunstacademie in 1896 verliet Jawlensky St. Petersburg, om samen met zijn mecenas Marianne von Werefkin – een succesvol schilderes- door Europa te reizen. In München, in die tijd hét kunstcentrum van het noorden, leerde Jawlensky onder meer Kandinsky kennen, met wie hij een levenslange vriendschap zou onderhouden. Belangrijk was ook zijn ontmoeting met de Nederlandse monnik Willibrord Verkade, die hem de ogen opende voor het laten samengaan van gevoel en waarneming. In de jaren die volgden, leerde Jawlensky het werk van Van Gogh, Gauguin en Matisse kennen waardoor hij zeer geïnspireerd raakte. Belangrijk waren ook de kunstenaars Werefkin, Kandinsky en diens partner Gabriele Münter.

Jawlensky's werk was regelmatig op tentoonstellingen te zien en hij maakte kennis met Rudolf Steiner, de grondlegger van de antroposofie. Later ging hij zich ook verdiepen in de yogaleer. In 1911 sloot hij zich aan bij de kunstenaarsgroep Der Blaue Reiter, waarvan Kandinsky een van de oprichters was. De internationale groep ontwierp een nieuwe kunst voor de toekomst: felle kleuren in combinatie met decoratieve patronen, lijnvoering en ritme voeren de boventoon. Kunst werd een expressie van pure emoties. Jawlensky ging krachtige, monumentale portetten schilderen. Zijn 'Vrouwenkop' uit 1911 is een van de publiekslievelingen uit de collectie van Gemeentemuseum Den Haag. Het gezicht is opgebouwd uit rood en blauw en de geelgroene ogen van de vrouw verbeelden een heftige gemoedstoestand.

Het meditatieve aspect van de herhaling vormde een belangrijke spirituele impuls voor Jawlensky en het seriematige is daardoor een rode draad in zijn oeuvre. Toen hij door zware artritis werd getroffen en verlamd raakte aan vingers en ellebogen, werd hij gedwongen tot een nieuwe werkwijze: hij schilderde met gestrekte armen en zijn penseel tussen zijn handen vastgeklemd. Zo ontstonden tussen 1934 en 1937 ongeveer duizend 'Meditationen', die ook klein van formaat zijn, vaak niet groter dan 18 x 13 cm. Zijn zoektocht naar het mystieke, die in 1917 begon en zich manifesteerde in 'Mytische Kopfe' en 'Heilandgesichter', kwam in deze kleine werken tot een hoogtepunt. Tot een paar jaar voor zijn dood bleef hij werken aan zijn 'Meditationen' en bloemstillevens.

Alexej von Jawlensky, expressionisme en devotie, 29 september 2018 t/m 27 januari 2019, Gemeentemuseum Den Haag, Stadhouderslaan 41, Den Haag. Website: www.gemeentemuseum.nl.

Terug naar boven

 

Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden: Made in Holland: 400 jaar wereldmerk

Vanaf 2 juni 2018 presenteert Keramiekmuseum Princessehof in Leeuwarden een spraakmakende tentoonstelling over vier Nederlandse succes-verhalen: Delfts blauw, Maastrichts aardewerk, art-nouveaukeramiek en Dutch Design. Geïnspireerd door buitenlandse technieken en stijlen wisten fabrikanten telkens weer tot nieuwe producten te komen en deze succesvol te maken. Imposante bloempiramides, kleurrijk boerenbont, populair Gouds plateel en het eigentijdse servies van Scholten & Baijings vertellen hoe Nederland een wereldspeler werd op het gebied van keramiek. De tentoonstelling neemt de bezoeker mee langs vijf zalen vol inspiratiebronnen, topstukken, export-producten en buitenlandse navolgingen.

 
Made in Holland in Keramiekmuseum Princessehof. Foto Ruben van Vliet.

Rond 1600 introduceerde de VOC Chinees porselein in Nederland. Hollandse keramiekfabrieken imiteerden dit in beschilderd aardewerk. Veel van deze fabrieken, zoals De Grieksche A en De Metaale Pot, waren in Delft gevestigd, vandaar de naam 'Delfts blauw'. In de 19de eeuw slaagde de Maastrichtse ondernemer Petrus Regout er in om een andere in het buitenland ontwikkelde techniek voor eigen succes aan te wenden. Met de productie van aardewerk met drukdecors in Nederland en het handgeschilderde boerenbont groeide hij uit tot de eerste grootindustrieel van het land. Hoewel de oorsprong van art-nouveaukeramiek in het buitenland ligt, werd het in Nederland al snel omarmd en tot een eigen variant verwerkt. De tentoonstelling bevat talrijke objecten van gerenommeerde fabrikanten als De Porceleyne Fles, Amstelhoek, Brantjes en De Distel. Made in Holland: 400 jaar wereldmerk toont ook de opkomst van een nieuwe attitude aan het eind van het vorige millennium. Dutch Design staat voor minimalisme, onconventionele oplossingen en een gevoel voor humor.

Voor de tentoonstelling kwamen meer dan 700 bruiklenen vanuit heel Europa naar Leeuwarden. De eigen collectie is aangevuld met topstukken uit onder andere het Nationaal Museum in Gdansk, Museum für Kunst und Gewerbe in Hamburg, Museum für Angewandte Kunst in Wenen, het Museum voor Schone Kunsten en Geschiedenis in Brussel en diverse privécollecties. Paul Toornend tekende voor het tentoonstellingsontwerp.

Speciaal voor de tentoonstelling is een team van specialisten aangesteld om wetenschappelijk onderzoek te verrichten. Zij hebben belangrijke nieuwe inzichten over de export van Nederlandse keramiek van de 17de tot en met de 20ste eeuw naar voren gebracht. De resultaten van dit onderzoek, waar Made in Holland: 400 jaar wereldmerk op is gebaseerd, zijn gebundeld in de publicatie die bij de tentoonstelling verschijnt, een nieuw standaardwerk over de Nederlandse keramiek, onder redactie van conservator Karin Gaillard.

De tentoonstelling Made in Holland: 400 jaar wereldmerk is onderdeel van Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad van Europa 2018.

Made in Holland: 400 jaar wereldmerk, t/m 30 juni 2019, Keramiekmuseum Princessehof, Grote Kerkstraat 11, Leeuwarden. Website: www.princessehof.nl.

Terug naar boven

 

Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch: SHOW YOURSELF, collecties Premsela en Joris

Het Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch heeft onlangs twee belangrijke en omvangrijke particuliere schenkingen verworven. Vorig jaar ontving het museum de collectie keramiek van vormgever en binnenhuisarchitect Benno Premsela, bestaande uit 262 vazen, schalen en kommen, waaronder belangrijk werk van Geert Lap en Jan van der Vaart. Een tweede schenking bestaat uit ruim 250 sieraden van voormalig directeur Yvònne Joris. Beide schenkingen omvatten werk van circa 150 vormgevers, keramisten en sieradenmakers.

 
Geert Lap, vazen en schalen, 1984 – 1988, collectie Benno Premsela – schenking Els en Caspar Broeksma.

Benno Premsela (1920 - 1997) en Yvònne Joris (1950 - 2013) waren in hun tijd twee toonaangevende verzamelaars en publieke persoonlijkheden. Hun persoonlijke visie op vormgeving gaven zij ook vorm in hun privéverzamelingen. Dit maakt deze schenkingen extra interessant voor het museum en is reden dat met Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch de twee verzamelingen compleet aan de collectie heeft toegevoegd. Beide verzamelingen zijn geschonken door de erven Premsela/Broeksma en Joris.

Zowel Premsela als Joris waren verzamelaars voor wie het persoonlijke en het professionele samenviel; er bestond voor beiden dan ook geen scheiding tussen werk en privé. Benno Premsela presenteerde zijn keramiek thuis, waar hij en zijn partner Friso Broeksma vele gasten ontving om ze te confronteren met steeds veranderende opstellingen van zijn verzameling. Yvònne Joris droeg letterlijk haar liefde voor het eigentijdse sieraad uit. Beiden zetten hun collecties in om hun boodschap te verkondingen: gelijke waardering voor vormgeving en toegepaste kunsten naast andere beeldende kunstvormen. Deze boodschap is nog altijd actueel.

De twee verzamelingen passen buitengewoon goed binnen het museale beleid en de collectie. De koerswijziging richting design onder directeur Timo de Rijk resulteert per 1 juni 2018 in de nieuwe naam: Design Museum Den Bosch. Het feit dat de verzamelingen afkomstig zijn van personen die zo belangrijk zijn geweest voor de Nederlandse vormgeving (Premsela) en het museum (Joris), en bovendien van uitgesproken voorvechters van de toegepaste kunsten, onderstreept de missie en visie van het vernieuwde museum des te krachtiger: de impact van vormgeving op onze maatschappij tonen.

Bij de tentoonstelling verschijnt een (dubbelbandige) publicatie gewijd aan deze schenkingen, geschreven door Titus Eliëns.

SHOW YOURSELF, collecties van Benno Premsela en Yvònne Joris, t/m 30 september 2018, Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch, Waterstraat 16, 's-Hertogenbosch. Website: https://designmuseum.nl.

Terug naar boven

 

Drents Museum, Assen: Iran – Bakermat van de beschaving

Het is alsof je rondstruint in een sprookjesachtige bazaar in Isfahan en stuit op allerlei exclusieve koopwaar. In de grote archeologische tentoonstelling Iran – Bakermat van de beschaving sta je als bezoeker oog in oog met circa 200 unieke vondsten uit Iran. Gouden drinkbekers en sieraden, bronzen wapens, kleitabletten met spijkerschrift en prachtig beschilderd aardewerk laten je het spoor volgen van de geschiedenis van een van de oudste en meest bijzondere culturen ter wereld.

Iran is vrijwel dagelijks in het nieuws, maar toch is de lange enerverende geschiedenis en de hoogontwikkelde cultuur voor veel mensen onbekend. Iran – Bakermat van de beschaving neemt je mee op een duizelingwekkende reis door de Iraanse cultuurgeschiedenis, een periode van 10.000 v.Chr. tot 1700 na Chr. Vanaf het allereerste begin - de periode waarin landbouw en veeteelt opkwamen - via de beschaving van de Elamieten en het Perzische Rijk tot aan de islamitische periode. Uit al die uiteenlopende periodes toont het Drents Museum topstukken van het National Museum of Iran in Teheran, die afkomstig zijn van verschillende vindplaatsen uit Iran. Voorwerpen die stuk voor stuk het raffinement en de rijkdom van de opeenvolgende Iraanse koninkrijken illustreren.

 
Gouden drinkbeker, 500 – 450 v.Chr., Hamedan. Collectie The National Museum of Iran, Teheran. Foto's: Neda Hossein Tehrani & Nima Mohammadi Fakoorzadeh.

Het machtige Perzische Rijk (559 tot 330 v.Chr.), heeft een prominente plek in de tentoonstelling. De koningen Cyrus de Grote en Darius de Grote bouwden een stabiel en imposant wereldrijk, dat op het hoogtepunt meer dan dertig landen telde en van oost naar west wel 5.000 kilometer besloeg. Een van de hoofdsteden van het Perzische rijk is Persepolis, een stad die Darius stichtte omstreeks 500 v.Chr. Blikvanger in de expositie is het enorme overwinningsreliëf dat koning Darius de Grote circa 520 v.Chr. liet aanbrengen op een 66 meter hoge rots in Bisotun, vlak langs de oeroude karavaanroute van Babylon naar Centraal-Azië. Met de inscripties in drie talen (Elamitisch, Oudperzisch en Babylonisch) is het een magische vastlegging van de stichting van het nieuwe Perzische Rijk. In de tentoonstelling is dit reliëf van 15 x 6 meter op ware grootte nagebouwd.

In de tentoonstelling vertellen zes Iraniërs die in Nederland wonen en werken in korte filmportretten wat de Iraanse geschiedenis en cultuur voor hen betekent. Met onder meer eredivisie-topscorer en WK-ganger Alireza Jahanbakhsh, kapper Iliyas Hoshyar, politicus Melody Deldjou Fard en ondernemer Mahnaz Abbasi.

Tegelijk met de tentoonstelling Iran – Bakermat van de beschaving presenteert het Drents Museum in KINK (Kunst in De Nieuwe Kolk, Weiersstaat 1, Assen) werk van de van oorsprong Iraanse kunstenaar Atousa Bandeh. In History of a poem zijn video-installaties en grote droomachtige inkttekeningen te zien, waarin zij symbolen combineert met eigen herinneringen. De expositie is te zien van 19 juni t/m 18 november 2018.

Bij de tentoonstelling verschijnt een publicatie, een uitgave van WBOOKS, prijs €24,95.

Iran – Bakermat van de beschaving, t/m 18 november 2018, Drents Museum, Brink 1, Assen. Website: www.drentsmuseum.nl.

Terug naar boven

 

Stadsmuseum Woerden: Gestel&Gestel, schilders en drukkers

Het Stadsmuseum Woerden belicht deze zomer een minder bekende kant van de kunstenaar Leo Gestel: zijn relatie met de artistieke Brabantse tak van de familie en zijn commerciële werk voor drukkerij Gestel en Zn. in Eindhoven. Gestel, geboren en getogen in Woerden, was één van de belangrijkste Nederlandse modernisten. De tentoonstelling Gestel&Gestel, schilders en drukkers geeft een overzicht van affiches en ander commercieel werk van Leo Gestel voor Philips, maar ook ontwerpen voor sigarettenreclames en de Jaarbeurs in Utrecht. Daarnaast is er vrij werk te zien van hem en zijn oom Dimmen dat ontstond op het Brabantse platteland. De goede band tussen Leo en zijn familie blijkt uit de zelfgemaakte ansichtkaarten die hij aan zijn Eindhovense familie stuurde. Gestel&Gestel, schilders en drukkers is een verrassende tentoonstelling over de minder bekende aspecten van het leven en werk van Leo Gestel en zijn Eindhovense familie.

Twee broers van Leo's vader, Dirk en Dimmen, runden in Eindhoven de drukkerij Gestel en Zn. Leo kwam hier van kleins af aan over de vloer en logeerde in de zomervakanties vaak bij oom Dirk. Hij schrijft daarover: "Uit logeren naar Eindhoven waar alles zo geheel anders was, het grote huis, de diepe tuin, de fabriek daarachter" en "De dwalingen door de grote drukkerij met grootvader.

 
Leo Gestel, 'affiche Jaarbeurs Utrecht'.

We kwamen dan thuis met armen vol misdrukken […] waar we van alles van maakten." Met Dimmen kreeg Leo later een goede band en hij beschouwde hem als een groot voorbeeld. Zijn oom had gestudeerd aan de Rijksakademie in Amsterdam en daarna een opleiding tot tekenonderwijzer gevolgd. In zijn vrije tijd schilderde hij veel, waarbij typische plattelandsonderwerpen zijn voorkeur hadden. In de tentoonstelling zijn van hem onder andere een boer met paard en ploeg, korenschoven op een akker en een boerin met haar verstelwerk te zien.

Binnen de drukkerij was Dirk verantwoordelijk voor de zakelijke kant en richtte Dimmen zich op de artistieke aspecten van het bedrijf. De broers specialiseerden zich in het drukken van sigarenbandjes, maar maakten ook verpakkingen voor sigaretten en chocolade, affiches, folders en boekenleggers. Naast Leo Gestel kwamen er ook andere kunstenaars in de drukkerij. Zo kocht Vincent van Gogh, die bevriend was met Dimmen, er vanaf 1884 zijn zwarte drukinkt. Een jaar later maakte hij er een litho gebaseerd op het nu wereldberoemde schilderij 'De Aardappeleters'. Een replica van de litho is te zien in de expositie.

Gestel&Gestel, schilders en drukkers, 21 juli 2018 t/m 13 januari 2019, Stadsmuseum Woerden, Kerkplein 6, Woerden. Website: www.stadsmuseumwoerden.nl.

Terug naar boven

 

Het Scheepvaartmuseum, Amsterdam: Sea of Tranquillity, Hans Op de Beeck

Op zaterdag 8 september 2018 opent in Het Scheepvaartmuseum in Amsterdam de tentoon-stelling Sea of Tranquillity van kunstenaar Hans Op de Beeck, over een imaginair mysterieus en decadent cruiseschip. De internationaal gerenommeerde kunstenaar uit België raakte in West-Frankrijk geïnspireerd door de scheepswerven van Saint Nazaire, waar de grootste cruiseschepen ter wereld worden geproduceerd.

Sea of Tranquillity bestaat uit een fictiefilm zonder dialoog en een tentoonstelling met een oplichtende scheepsmaquette, levensechte sculpturen vitrines en meubilair. De installatie schept een duister en raadselachtig beeld van een mythisch cruiseschip.

 
'Sea of Tranquillity, the Museum' (exhibition view), Hans Op de Beeck, 2010, Gesamtkunstwerk, circa 500 sq. m.

De film bestaat uit sfeervolle opnames met acteurs en honderden figuranten waarbij de kijker onderdeel wordt van een schip dat feitelijk (nog) niet bestaat. Zowel de film als de tentoonstelling tonen een toekomstvisie die bewondering en verafschuwing oproept.

Sea of Tranquillity is een visie op de toekomst van de cruiseliners en de wereld daar omheen. Sea of Tranquillity is een fictief cruiseschip en een laat een microversie van de samenleving zien. Aan boord van het decadent luxueuze schip rivaliseren verlangen en verveling, spektakel en wetteloosheid om de aandacht van de passagiers. Terwijl de bemanning en servicepersoneel onzichtbaar en volgens een strikte hiërarchie werken om aan al hun behoeften te voldoen, geven de passagiers van het schip zich over aan massages in het kuuroord, verdrijven zij hun tijd met het eten van moleculaire maaltijden, maken zij gebruik van escortdiensten of ondergaan zij plastische chirurgie. De passagiers kunnen zelfs kiezen voor een op maat gemaakte uitvaartdienst aan boord van het schip.

Hans Op de Beeck (1969, Turnhout België) heeft vele talenten en kiest niet enkel één discipline, maar werkt met verschillende kunstuitingen, zoals grote installaties, sculpturen, films, tekeningen, schilderijen en foto's. Vaak is zijn werk een reflectie op onze complexe samenleving en universele onderwerpen die daarmee samenhangen zoals zingeving en sterfelijkheid.

Gelijktijdig met de opening van Sea of Tranquillity opent Galerie Ron Mandos aan de Prinsengracht in Amsterdam de tentoonstelling Cabinet of Curiosities van Hans Op de Beeck. De tentoonstelling bestaat uit een serie vitrines ingericht met culturele en natuurhistorische rariteiten. De tentoonstelling is t/m 27 oktober 2018 te zien.

Sea of Tranquillity, Hans Op de Beeck, 8 september t/m 27 oktober 2018, Het Scheepvaartmuseum, Kattenburgerplein 1, Amsterdam.
Website: www.hetscheepvaartmuseum.nl/hansopdebeeck.

Terug naar boven

 

Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden: tattoo artists werken met nieuwe ondergrond

Vanaf 2 juni 2018 presenteert Keramiekmuseum Princessehof in Leeuwarden een tentoonstelling met tatoeagekunst op porselein. Negen toonaangevende tattoo artists uit binnen- en buitenland werken met een nieuwe ondergrond: keramiek. De resultaten tonen de veelzijdigheid van de hedendaagse tatoeagekunst: van ongekunstelde 'hand-poking' tot fotorealistisch en van traditioneel pre-christelijk tot toonaangevend modern. De tentoonstelling Tattoo & Ceramics is een samenwerking tussen het Princessehof, Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad van Europa 2018 en Sundaymorning@EKWC.

In de tentoonstelling zijn een aantal serviezen te zien die zijn beschilderd door de tatoeëerders. De opstelling laat zien dat tatoeages en keramiek veel gemeen hebben. Beide zijn het eeuwenoude ambachten die over de hele wereld beoefend worden. Een eindproduct is een kostbaar bezit en een persoonlijke uiting van smaak. Bij het zetten van tatoeages op de huid is, net als het bewerken van keramiek, het proces gewaagd, een fout is moeilijk te corrigeren.

 
Vierluik, Expanded Eye

Het duurzame aspect van beide kunstvormen zorgt ervoor dat het eindproduct een bezit voor het leven is. Ook zijn de stijlen uiteenlopend, van moderne designs tot traditionele pre-christelijke kunst. In Tattoo & Ceramics komen de stijlen en ambachten samen in een intieme expositie.

Het Princessehof en Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad 2018 nodigden negen toonaangevende tattoo artists uit voor een uniek experiment. De tatoeëerders kregen een stoomcursus keramiekdecoratie in het Europees Keramisch Werkcentrum (EKWC). Ze hadden vervolgens één week de tijd om porseleinen serviesgoed in hun eigen stijl te bewerken. Dit keer geen levende huid, maar koel keramiek. De kunstenaars werkten in tweetallen, en een enkel drietal, samen aan de gepresenteerde ontwerpen. Onder wie: Andrew Abramchik (BLR), Michaud Elie Jonathan (FR), Elbrich Schoorstra (NL), het duo Expanded Eye (GB), Fabiënne Demmer (NL), Maaike de Jong (NL), Jakub Vaniš (CZ) en Joris Mous (NL).

Jaarlijks verblijven verschillende kunstenaars in het EKWC, waar zij de gelegenheid krijgen te experimenteren met keramiek. Het Princessehof maakt vaker tentoonstellingen met werk van kunstenaars die een werkperiode in het Europees Keramisch Werkcentrum achter de rug hebben. Het doel is de ontwikkeling van keramiek in de beeldende kunst, design en architectuur te stimuleren. In totaal tonen zestien kunstenaars hun werk tonen op de bovenverdieping van het Princessehof.

Tattoo & Ceramics, t/m 28 oktober 2018, Keramiekmuseum Princessehof, Grote Kerkstraat 9, Leeuwarden. Website: www.princessehof.nl.

Terug naar boven

 

Japanmuseum SieboldHuis: Charlotte Dumas. Het paard in de kalebas

Japanmuseum SieboldHuis toont van 8 juni t/m 25 november 2018 de tentoonstelling 'Het paard in de kalebas' samengesteld door en met nieuw werk van kunstenaar Charlotte Dumas. Het 12-jarige Japanse meisje Yuzu en haar paard Urara vormen samen met vijf objecten de rode draad in de tentoonstelling. Haar paard behoort tot een van de met uitsterven bedreigde Japanse paardenrassen. Door de ogen van het meisje kijken wij naar het paard, haar omgeving en de elementen die de natuur soms teisteren en dan weer koesteren.

In Japan gebruikt men het spreekwoord hyotan kara koma, 'een paard dat uit een kalebas verschijnt', wanneer er iets volkomen onverwachts gebeurt.

 
Charlotte Dumas, 'Yuzu en Urara, Higashi Okinawa', 2017, collectie andriesse eyck galerie. © Charlotte Dumas, Courtesy andriesse eyck galerie.

Het spreekwoord verwijst naar de legende van Chokara Sennin die een paard heeft dat hij uit zijn kalebas tevoorschijn kan halen als hij het nodig heeft. Het spreekwoord herinnert ons eraan dat in het leven onverwachte dingen kunnen gebeuren. De natuur is grillig en onvoorspelbaar. Dit is een belangrijk uitgangspunt voor Charlotte Dumas. Ze stelde een tentoonstelling samen waarbij de aandacht op de basale elementen van het leven ligt, op de kwetsbaarheid en tevens weerbaarheid van dit leven. Ze deed dit aan de hand van vijf eigenzinnige objecten die op een poëtische en associatieve manier onderwerpen als spel, magie, de kracht van de verbeelding maar ook de vergankelijkheid met elkaar verweven.

Zo is er de kalebas (hyotan), gebruikt als veldfles, die verwijst naar het Japanse spreekwoord. Daarnaast een bezoar, een maagsteen van een paard waaraan magische krachten werden toegeschreven; een houten speelgoedpaard als geschenk gegeven bij de geboorte van een zoon als wens voor geluk en een speciaal voor het paard van Yuzu ontworpen buikkleed (obi) als bescherming van het meest kwetsbare deel van het lichaam. Het vijfde object is een houten en met bladgoud verguld beeld van een paard afkomstig uit een tempel dat een belangrijke rol speelt bij het leven na de dood. Deze worden omlijst door historische werken, foto's en Japanse prenten uit museale- en privécollecties, door haar eigen fotografische werk en haar nieuwe film 'Shio, ?, tij, tide' gemaakt in Okinawa, die zijn première beleeft in deze tentoonstelling.

In 'het paard in de kalebas' geeft Charlotte Dumas haar persoonlijke kijk op de objecten en hun betekenis en geeft de bezoeker stof tot nadenken over de interactie tussen mens, dier en natuur. Bij deze tentoonstelling verschijnt een rijk geïllustreerde boek van Charlotte Dumas, prijs: €37,50.

Charlotte Dumas. Het paard in de kalebas, t/m 25 november 2018, Japanmuseum SieboldHuis, Rapenburg 19, Leiden. Website: www.sieboldhuis.org.

Terug naar boven

 

Amsterdam: Meer Oude Kerk, meer museum, meer verhaal

De Oude Kerk breidt uit en biedt het publiek vanaf 5 oktober 2018 een ruimer beeld van de geschiedenis en de huidige betekenis van het gebouw. Onder de titel Meer Oude Kerk kunnen bezoekers straks genieten van zelden vertoonde kunstschatten.

Zeven gerestaureerde zijruimtes gaan open voor het publiek en worden ingericht met eigen collectiestukken en topbruiklenen uit verschillende musea en kerken. De Kerkmeesterskamer, de Librije, de IJzeren Kapel, de Spiegelkamer, de Bibliotheek en Collegekamer maar ook het Heilig Graf zijn vanaf dit najaar dagelijks toegankelijk.

 
Interieur Spiegelkamer, voorheen kamer van de commissarissen van huwelijkse zaken. © Oude Kerk, fotograaf: Gert Jan van Rooij.

Dit is des te opmerkelijker, omdat sommige zijruimtes, waaronder de geheimzinnige IJzeren Kapel, in het verleden permanent gesloten bleven. In totaal komt er 155 m2 tentoonstellingsruimte bij.

Tijdens een eerste tijdelijke presentatie in de Collegekamer is een zilveren monstrans te zien van 1 meter hoog, een bruikleen van de Nicolaikirche in Kalkar. Dit middeleeuwse topstuk dateert uit 1549 en maakte oorspronkelijk, in de katholieke tijd, deel uit van het bezit van de Oude Kerk. Bij de Alteratie van Amsterdam, op 26 mei 1578, werd de katholieke burgemeester Cornelis Jacobsz. Brouwer, oud-kerkmeester van de Oude Kerk, uit zijn ambt gezet en uit de stad verbannen. De Oude Kerk werd protestants. Cornelis Jacobsz. vertrok naar Kalkar waar hij familie had. Bij zijn verhuizing nam hij de kostbare monstrans uit de Oude Kerk mee, die hij tijdens de Beeldenstorm eigenhandig voor omsmelting had behoed door hem voor de zilverwaarde over te nemen. Zijn zoon schonk de monstrans aan de Nicolaikirche in Kalkar. In oktober 2018 keert de monstrans voor de duur van een jaar terug naar de Oude Kerk. Vanaf zijn tijdelijke plaats in de Collegekamer vertelt dit kostbare, eeuwenoude object niet alleen het verhaal van de katholieke devotie en de gevolgen van de Alteratie, het zet ook aan tot denken over een ervaring die veel nieuwkomers in Amsterdam met elkaar delen. Wat betekent het om huis en haard te moeten verlaten?

Lange tijd is de collectie van de Oude Kerk en haar cultuurhistorische betekenis onderbelicht gebleven. Maar met de officiële museumregistratie in 2016 kwam hier verandering in. Inventarisatie en onderzoek kregen prioriteit. De collectie bestaat uit ca. 2600 objecten en ca. 100 schilderijen en prenten, waaronder schilderijen van David Colijns (1582 – c.1665) en Emanuel de Witte (1617 – 1692) die tot de Collectie Nederland behoren. Recentelijk nam het Rijksmuseum twee objecten van de Oude Kerk in bruikleen. Belangrijke schilderijen waaronder Gezicht op het IJ werden gerestaureerd. De nieuwe opstelling van de collectie in de intieme zijruimtes van de Oude Kerk geeft bezoekers de kans om meer te ontdekken over de Oude Kerk en kunstwerken op hun oorspronkelijke plek te bezichtigen. Hiernaast is er nu ook ruimte voor bruiklenen met een historisch belang, zoals bijvoorbeeld de genoemde monstrans uit de Nicolaikirche in Kalkar. En er is ruimte voor werk van hedendaagse kunstenaars. Zo laat Niek Kemps zich door de IJzeren Kapel inspireren en hangt er werk van Misha de Ridder in de Kerkmeesterskamer.

Meer Oude Kerk versterkt de huidige programmering door de collectie te ontsluiten en aan te vullen met internationale bruiklenen. Zo worden de vele verhalen ontsloten die in het oudste gebouw van Amsterdam verscholen liggen. Meer Oude Kerk is een laagdrempelige maar inhoudelijk krachtige museumervaring die de fundering vormt voor nieuwe, eigentijdse interventies en interpretaties van de Oude Kerk en haar collectie door hedendaagse kunstenaars.

Meer Oude Kerk, Oude Kerk, Oudekerksplein (wallen), Amsterdam. Website: www.oudekerk.nl.

Terug naar boven

 

Kasteel Amerongen: Help, de Keizer komt!

Dit jaar is het honderd jaar geleden dat op 11 november 1918 de wapenstilstand werd gesloten waarmee de Eerste Wereldoorlog eindigde. Op diezelfde dag arriveerde de gevluchte Wilhelm op Kasteel Amerongen. Op verzoek van de Nederlandse regering gaf Graaf van Aldenburg Bentinck hem onderdak. Aanvankelijk zou Wilhelm drie dagen blijven, maar uiteindelijk bleef hij 18 maanden. In 2018 staat Kasteel Amerongen uitvoerig stil bij deze historische periode. Help, de keizer komt! neemt vanaf 3 juni 2018 de bezoeker mee naar de roerige periode rond het verblijf van de Duitse keizer Wilhelm II.

Kasteel Amerongen en het voorplein.

De aanwezigheid van de keizer had ook grote gevolgen voor Nederland. De overheid had haar handen vol aan het in goede banen leiden van een overvloed van reacties uit binnen- en buitenland. Kasteel Amerongen was daarom even het middelpunt van Europa, misschien wel van de wereld. Het verblijf van de keizer is in meerdere opzichten een historisch moment voor Europa. De keizer tekende op 28 november 1918 zijn troonsafstand op het kasteel. Het bureau waaraan dit gebeurde, behoort vandaag de dag nog steeds tot de collectie van het Huys. Daarmee kwam een einde aan het Duitse keizerrijk en de zogenoemde Hohenzollern-dynastie. De kleine wereld van alledaagse besognes en de grote wereld van de internationale politiek komen op een verrassende wijze op Kasteel Amerongen samen.

Deze zomer zijn de rijk versierde vertrekken in het kasteel weer ingericht als toentertijd. In de keukens staan de vele gerechten klaar voor het diner met de keizer en zijn staf. Het nog niet eerder vertoonde keizerlijk servies schittert weer in de eetkamer. En het eeuwenoude hemelbed waar de keizer in heeft geslapen is weer opgetuigd. De gepresenteerde menukaarten, brieven, historische documenten, kranten en foto's geven een inkijkje in het dagelijks leven. Niet alleen in het kasteel maar ook in de tuin zullen de sporen van het verblijf van keizer zichtbaar zijn. Help, de keizer komt! brengt dit jaar de turbulente maanden op Kasteel Amerongen weer onder de aandacht.

Kasteel Amerongen is een prachtig 'Huys' uit de zeventiende eeuw. Het Huys, tuin en inventaris vormen een eenheid die in Nederland niet veel voorkomt. Kasteel Amerongen heeft een rijke familiegeschiedenis van 700 jaar. Het kasteel is omringd door historische tuinen en ligt aan de voet van het pittoreske dorp Amerongen.

Help, de Keizer komt! t/m 2 december 2018, Kasteel Amerongen, Drostestraat 20, Amerongen, Website: www.kasteelamerongen.nl.

Terug naar boven

 

Museum Flehite in de Zonnehof, Amersfoort: Armando tot Mondriaan tot Wolter

In het Rietveldpaviljoen aan de Zonnehof heeft Museum Flehite recent de tentoonstelling Armando tot Mondriaan tot Wolter geopend. Zowel Armando, Mondriaan als Wolter brachten hun jeugd door in de stad. Hendrik Jan Wolter (1873-1952) liet rond 1900 van zich spreken met imposante impressies van de Amersfoortse binnenstad.

Een aantal van deze stadstaferelen zijn in bezit van Museum Flehite en nu te zien in het Rietveldpaviljoen. Op zijn latere reizen naar onder andere Frankrijk en Italië, maakte Wolter veel landschappen waarin water en de reflectie van licht op het water, terugkerende elementen zijn. Ook hiervan wordt een selectie getoond.

 
'Strandgezicht met vissersboten te Nice', Hendrik Jan Wolter, 1925, olieverf op doek, 53 x 65 cm.

Piet Mondriaan (1872-1944) woonde tot zijn achtste jaar aan de Kortegracht in Amersfoort. Van Mondriaan worden enkele werken getoond uit het begin van zijn loopbaan, toen hij nog figuratief werkte. Multitalent Armando (1929) bracht niet alleen zijn jeugd door in Amersfoort, maar was ook jarenlang verbonden aan de stad door het Armando Museum. Zijn ervaringen in de Tweede Wereldoorlog rond Kamp Amersfoort vormen een belangrijk thema in zijn werk. De tentoonstelling is merendeels samengesteld uit de eigen collectie van het museum. Naast Armando, Mondriaan en Wolter omvat de tentoonstelling werken van onder anderen Engelbert L'hoëst, Jakob Nieweg en Albert Fiks. Ook zij hebben in Amersfoort gewoond.

Het uit 1959 daterende Rietveldpaviljoen in Amersfoort is een van de belangrijkste latere werken van architect Gerrit Rietveld (1888-1964), evenals Piet Mondriaan een invloedrijk lid van kunststroming De Stijl. Tijdens hun leven hebben zij elkaar nooit ontmoet, maar in deze tentoonstelling zijn ze alsnog bij elkaar gebracht. Het Rietveldpaviljoen werd ontworpen als tentoonstellingsruimte ter gelegenheid van het zevenhonderdjarig bestaan van de stad Amersfoort. Het was destijds de eerste moderne kunsthal van Nederland. Het komende halfjaar is Museum Flehite, dat dan gesloten is wegens renovatie, er te gast met twee tentoonstellingen. De museumcollectie is daarmee in een totaal andere ambiance te zien. Een mooie gelegenheid voor een hernieuwde kennismaking met de topstukken daaruit.

Armando tot Mondriaan tot Wolter, t/m 23 september 2018, Rietveldpaviljoen, Zonnehof 8, Amersfoort. Website: https://museumflehite.nl.

Terug naar boven

 

Kunstvereniging Diepenheim: Hiding in plain sight, Streams of Consciousness

Kunstvereniging Diepenheim presenteert haar tweede groepstentoonstelling van dit jaar: 'Hiding in plain sight'. Vijf kunstenaars laten werk zien waarin nieuwsgierigheid, onderzoek en speculatieve scenario's de leidraad vormen. De deelnemers duiken in de alledaagse omgeving met nieuwe vragen over de relatie tussen techniek, natuur en mens. Het resultaat is een reeks installaties die de bezoeker bijzondere verhalen of onverwachte, nieuwe gezichtspunten biedt.

 
Drawing Centre Diepenheim, groepstentoonstelling 'Streams of Consiousness'. Foto: Rik Klein Gotink.

Er zijn onder andere ontmoetingen met boomwortels op ooghoogte, men wordt deelgenoot van een forensisch onderzoek naar de geschiedenis van gesteente of ooggetuige van het ontstaan van nieuw materiaal. 'Hiding in plain sight' laat zien dat in de banaliteit van het alledaagse de meest radicale en nieuwe ideeën kunnen schuilgaan. Met werk van Kristina Benjocki, Alexandra Duvekot, Giuseppe Licari en Ruchama Noorda; semiconductor | curator: Alexandra Landré.

De tentoonstelling 'Streams of Consciousness' in Drawing Centre Diepenheim legt een relatie met de huidige maatschappij waarin onze zintuigen dagelijks worden blootgesteld aan een oneindige stroom van indrukken en informatie. Middels beeld, muziek en tekst worden 'bewustzijnsstromen' soms letterlijk op onze schermen gestreamd. Het begrip stream of consciousness vindt zijn oorsprong in zowel de psychologie als de literatuur. Het refereert aan de vaak onlogische en grillige toestand van het mentale landschap van een persoon waarin reacties, observaties, herinneringen en gedachtes als een onafgebroken stroom worden ervaren.

In 'Streams of Consciousness' brengen de zes deelnemende kunstenaars op geheel eigen wijze hun gedachtestromen of juist die van anderen op papier middels collages, storytelling of door te werken zonder vooropgezet plan. Deze op papier vertaalde 'sense of thinking' levert een eclectisch resultaat op; van een abstracte flow van patronen tot cartooneske humorvolle verhalen en van intieme schetsen tot site-specific muurtekeningen en installaties. Met werk van Stefan Kasper, Erwin Keustermans, William Ludwig Lutgens, Riette Wanders, Joyce ter Weele en Bente Wilms; curator: Nanette Kraaikamp.

Hiding in plain sight, Streams of Consciousness, 8 juli 2018 t/m 16 september 2018, Kunstvereniging Diepenheim, Grotestraat 17, Diepenheim. Website: www.kunstvereniging.nl.

Terug naar boven

 

Kasteel Zwaluwenburg, 't Harde: Zomerexpositie

Op 29 mei 2018 zou hij honderd jaar zijn geworden: Freek van den Berg (1918-2000). 'De laatste Nederlandse fauvist' werd hij genoemd, naar de vroeg-20e eeuwse Franse stroming die zich kenmerkte door intens, 'beestachtig' kleurgebruik. Inderdaad was Van den Berg voornamelijk Frans georiënteerd, al voelde hij zich ook verwant met het Duitse 'Rheinische' expressionisme.

In 1981 kwam Van den Berg voor het eerst op de 18e eeuwse havezate en zou er tot zijn dood regelmatig exposeren. Ondanks het accent op zijn 100e geboortedag is de Zomerexpositie 2018 geen solotentoonstelling. Wel zijn er drie exposanten die een persoonlijke band met Van den Berg hadden. Zoals Reinier Kamphuis, met zijn summiere maar suggestieve Noorse landschappen.

 
Freek van den Berg, 'Noordeinde II', olieverf op doek 70 x 90 cm. Foto: M. Coornstra.

En René van der Weerd, die eveneens Scandinavië als onderwerp heeft, maar dan in pinhole photography. Aan de foto 'My Deer' voegde hij zelfs grauw zand toe, en de onderkaak van een gestorven hert uit de Oostvaardersplassen. Verder is daar de Groningse schilder Theo Onnes, die Van den Berg leerde kennen toen hij zelf net van de academie kwam en zich door hem aangemoedigd wist.

Nieuw en verrassend als Zwaluwenburg-exposant is de Duits-Groningse Antje Sonnenschein. Met haar beide collega-schilders heeft ze de figuratieve aanpak en levendige kleurstellingen gemeen. In een klein, badkamer-achtig vertrek maakte Timon Schellingerhout zijn subtiele installatie 'voor al tijd', geïnspireerd op de geschiedenis: in de jaren veertig was de Zwaluwenburg een instelling voor moeilijk opvoedbare meisjes en diende dit kamertje als isoleercel. Opnieuw bekruipt je een soort beklemming bij het zien van het oude, gebarsten fonteintje en de ruw vervaardigde stoel van zwartgeverfde planken. Maar de glaskunst van Wilma Meijerink en het handgevormde keramiek van Riet Oosterhof vormen weer een luchtig element binnen deze expositie.

Zomerexpositie Kasteel Zwaluwenburg, 't Harde, nog te zien t/m 2 september 2018, elk weekend van 14-17 uur of op afspraak. Website: http://zwaluw4.wixsite.com/zwaluwenburg.

Terug naar boven

 

In memoriam: Edwin de Vries

Op 31 januari 2018 is de bekende Surinaamse kunstenaar Edwin de Vries (1929-2018) overleden. Hij werd achtentachtig jaar. In de kunstwereld werd de Vries liefkozend de 'Caribische Rembrandt' genoemd. In Suriname was hij de bekendste schilder en beeldend kunstenaar van het land. (Zin weggehaald, sluit je ook al mee af onderaan). Hij studeerde bij Ossip Zadkine en werkte daarna in Suriname als kunstdocent, maar wilde liever kunstenaar worden.

In 1958 keerde De Vries terug naar Amsterdam en volgde een opleiding aan de Rijksacademie Amsterdam. Tot 1984 verbleef hij in Amsterdam, maar keerde hierna terug naar Suriname. In zijn leven als kunstenaar waren twee disciplines vooral belangrijk: schilderen en beeldhouwen. Hij exposeerde onder meer met Pablo Picasso, Henry Moore en Ossip Zadkine. Het grote Nationale Monument Slavernijverleden in de Oosterpark (Amsterdam) is door hem ontworpen.

Over het schilderen zei Edwin de Vries: 'Ik schilder veel met blauw. Met wat er is. Als het blauw op is wordt het rood en als het rood op is wat anders'. Hij had een grote belangstelling voor erotiek, die in zijn werk vaak tot uiting kwam. De waardering voor zijn beeldende werk was groot. Erwin de Vries ontving veel prijzen en onderscheidingen. Na zestig jaar kunstenaarschap overleed de Vries in Paramaribo (Suriname). Hij was een van de grondleggers van de moderne Surinaamse beeldende kunst. (WA)

Meer informatie: www.erwindevries.nl.

Terug naar boven

 

Kunstroute: Once in the Wetlands

In Zuidoost-Friesland vindt tot en met 16 september 2018 een grote kunstmanifestatie plaats: 'Once in The Wetlands'. In het kader van Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad 2018 is een kunstroute uitgezet door het moeraslandschap van de Rottige Meenthe, de habitat van de grote vuurvlinder en de otter. Op binnen- en buitenlocaties hebben drieëntwintig bekende kunstenaars hun werk geplaatst. Gedurende de komende maanden kunnen bezoekers genieten van de installaties en de kunstwerken, welke te midden van water en land, riet en trilvenen, bloeiende graslanden en petgaten een plaats hebben gekregen. Deelnemende kunstenaars zijn onder meer Anne-Greet List, Albert Kramer, Johan Sietzema, Joke Holwerda en Raimond Evers.

 
Rottige Meenthe. Foto: Wikipedia/Udo Ockema

Anne-Greet List heeft met touw een installatie gemaakt van diverse energiestromen, die in de komende maanden ook weer opgenomen worden in het groeiproces in de natuur. Bij Albert Kramer is de vormgeving van mensen en dieren heel kenmerkend. Details laat hij meestal achterwege; het gaat hem om de grote lijnen. De omgeving en de geschiedenis van een plek zijn vaak aanleiding voor het maken van een ontwerp. Johan Sietzema maakte voor deze kunstroute de installatie 'De Samenhang', waarin natuurlijke processen van belang zijn. Met materialen uit de omgeving laat hij een natuurlijk proces ontstaan. Er is een spoor van verzamelen aanwezig en de eigenheid van de aardse materialen bepalen mede de vormgeving van zijn werk.

Met de 'Golf-Sculptuur' heeft Joke Holwerda een werk gemaakt dat een dimensie toevoegt aan het landschap van de Wetlands. Door het gebruik van wilgentenen of riet laat zij een werk zien dat ruimtelijk meegroeit met de ontwikkeling van de natuur. Het beeld van Raimond Evers is een assemblage van overbodige en overbodig geraakte dingen, die hij laat transformeren tot een boeiende creatie. De hedendaagse maakbaarheid, controledrift en verzamelwoede zijn onderwerpen die hem bezighouden. (WA)

Kunstroute: Once in the Wetlands, t/m 16 september 2018, Zuidoost-Friesland. Website: www.onceinthewetlands.nl.

Terug naar boven | LEES OOK DE KUNSTAGENDA

Inhoud


Rusteloze Materie,
t/m 23 september 2018, Cobra Museum Amstelveen

Manish Nai:
Capturing Time,
28 juli t/m
4 november 2018,

Het Noordbrabants Museum,
's-Hertogenbosch

Alexej von Jawlensky, expressionisme en devotie, 29 september 2018
t/m 27 januari 2019,
Gemeentemuseum Den Haag

Made in Holland: 400 jaar wereldmerk,
t/m 30 juni 2019, Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden

SHOW YOURSELF, collecties van
Benno Premsela
en Yvònne Joris,
t/m 30 september 2018, Stedelijk Museum,
's-Hertogenbosch

Iran – Bakermat
van de beschaving,
t/m 18 november 2018, Drents Museum, Assen

Gestel&Gestel,
schilders en drukkers,
21 juli 2018 t/m
13 januari 2019,
Stadsmuseum Woerden

Sea of Tranquillity,
Hans Op de Beeck,
8 september t/m
27 oktober 2018,

Het Scheepvaartmuseum, Amsterdam

Tattoo & Ceramics,
t/m 28 oktober 2018, Keramiekmuseum Princessehof, Leeuwarden

Charlotte Dumas.
Het paard in de kalebas,
t/m 25 november 2018, Japanmuseum SieboldHuis, Leiden

Meer Oude Kerk, permanent,
Oude Kerk, Oudekerksplein (wallen), Amsterdam

Help, de Keizer komt!
t/m 2 december 2018, Kasteel Amerongen

Armando tot Mondriaan tot Wolter,
t/m 23 september 2018, Rietveldpaviljoen, Amersfoort

Hiding in plain sight, Streams of Consciousness,
8 juli 2018 t/m
16 september 2018,
Kunstvereniging Diepenheim

Zomerexpositie,
t/m 2 september 2018
Kasteel Zwaluwenburg
't Harde

In memoriam:
Edwin de Vries

Kunstroute: Once
in the Wetlands,
t/m 16 september 2018, Zuidoost-Friesland